apeleutherosi002σε συνεργασία με τα Αρχεία Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας

Επιμέλεια: Ηλίας Νικολακόπουλος

Μουσική επιμέλεια: Θανάσης Μήνας

Οργάνωση παραγωγής: Ιωάννα Βόγλη, Χρήστος Τριανταφύλλου

Από την Κυριακή 21 Οκτωβρίου και κάθε Κυριακή 13:00 - 14:00 το μεσημέρι Στο Κόκκινο 105,5 


Πως ξαναδιαβάζουμε το παρελθόν την εποχή της κρίσης; Πως επιστρέφουμε στα ορόσημα με τα οποία οι άνθρωποι σημάδεψαν την ιστορική διαδρομή τους, την ώρα που ένας ολόκληρος κόσμος αλλάζει;
Πως ξαναβλέπουμε τους μύθους και τις πραγματικότητες του χθες με βάση τις νέες βεβαιότητες του σήμερα;

Η Ιστορία στο Κόκκινο επιθυμεί να συνομιλήσει για το χθες με σύγχρονους επιστήμονες και νέες οπτικές. Εστιασμένη κατά κύριο λόγο στον ταραγμένο 20ό αιώνα, την εποχή των άκρων και με αφορμή σημαντικές ιστορικές επετείους επιχειρεί να αναδείξει μια σειρά από άξονες που διέτρεξαν την πρόσφατη ελληνική ιστορία: από το κίνημα στο Γουδί έως και τη Μεταπολίτευση, από τη σταφιδική κρίση των αρχών του αιώνα έως το επισιτιστικό πρόγραμμα του ΕΑΜ, από το δημοτικιστικό κίνημα στην καθιέρωση του μονοτονικού. Ο στόχος είναι να μιλήσουμε για το παρελθόν ξεφεύγοντας από στερεότυπες εικόνες και έτοιμα σχήματα, να επεξεργαστούμε το παρελθόν ώστε να κατανοήσουμε το σήμερα. Η διαδρομή αυτή θα γίνει με τη συνεργασία των Αρχείων Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας, τόσο στην επιλογή των θεματικών και των συνομιλητών, όσο και με τη χρήση των μοναδικών αρχειακών και έντυπων συλλογών τους για τον 20ό αιώνα.

 

10η εκπομπή

Κυριακή 20 Ιανουαρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Η δημοκρατία και η ιστορία: μια πολύπλοκη σχέση

Συζητούν ο Κωστής Καρπόζηλος και ο Αντώνης Λιάκος

Ο Κωστής Καρπόζηλος συνομιλεί με τον Αντώνη Λιάκο με αφορμή την πρόσφατη έκδοση του βιβλίου του, Η δημοκρατία και η ιστορία (Πόλις, 2018). Πως σχετίζεται, η ιστορία, δηλαδή ο τρόπος που ιστορούμε το παρελθόν, με τη δημοκρατία; Το ερώτημα αυτό λειτουργεί ως αφετηρία για να ξανασκεφτούμε γύρω από τις περιπέτειες της δημοκρατίας και το δυναμικό της χαρακτήρα ως ένα αίτημα που επανέρχεται μέσα στο χρόνο με διαφορετικά πρόσημα, αλλά σταθερά συνδεδεμένο με το αίτημα της κοινωνικής δικαιοσύνης. Με τον τρόπο αυτό, η ιστορία και η δημοκρατία μετασχηματίζονται από στατικές έννοιες σε διαδικασίες που εμπλέκουν και εμπλέκονται με τις σκέψεις, τις προσδοκίες και τις απογοητεύσεις των ανθρώπινων κοινωνιών. Ποιο είναι το μέλλον την δημοκρατίας στον 21ο αιώνα;

 

 

9η εκπομπή

Κυριακή 13 Ιανουαρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Μετανάστες στη Γερμανία: η εμπειρία της νεότητας

Συζητούν ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης και ο Νίκος Παπαδογιάννης

Πως μπορούμε να ξαναδιαβάσουμε σήμερα την ιστορία της οικονομικής μετανάστευσης στη Γερμανία; Τι σήμαινε πολιτισμικά η εμπειρία της μετανάστευσης για τους Έλληνες και ιδιαίτερα τους νέους και τις νέες που μετακινήθηκαν για να συνδράμουν «το γερμανικό θαύμα»; Πόσο διαφοροποίησαν τη σκέψη και τη ζωή τους γεγονότα, όπως το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου ή ο Μάης του ’68; Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον ιστορικό Νίκο Παπαδογιάννη για την νεανική οικονομική και φοιτητική μετανάστευση στις δεκαετίες του ’60 και ΄70 στην Δυτική Γερμανία.

 

 

8η εκπομπή

Κυριακή 9 Δεκεμβρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ο Πόλεμος της Αλγερίας και η μνήμη του: από το «σύνδρομο του Βισύ» στο «σύνδρομο της Αλγερίας»

Συζητούν ο Χρήστος Τριανταφύλλου και ο Γιώργος Νούσης

Με αφορμή τις πρόσφατες δηλώσεις του Γάλλου προέδρου Εμμανουέλ Μακρόν, με τις οποίες αναγνωρίστηκε για πρώτη φορά η χρήση βασανιστηρίων από τον γαλλικό στρατό, ο ιστορικός Χρήστος Τριανταφύλλου συζητά με τον υποψήφιο διδάκτορα Ευρωπαϊκής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών Γιώργο Νούση για τον πόλεμο της Αλγερίας (1954-1962) και τη μεταγενέστερη διαχείρισή του. Ήδη από τις αρχές του 19ου αιώνα, η Γαλλία στράφηκε προς την αποικιακή κατάκτηση της Αλγερίας, επιδιώκοντας να διαχειριστεί τα εδάφη της τελευταίας ως τμήμα της ίδιας της μητροπολιτικής Γαλλίας. Ειδικά από το τέλος του γαλλοπρωσικού πολέμου το 1871, οπότε συνέρρευσε στη συγκεκριμένη αποικία μεγάλος αριθμός Γάλλων και άλλων ευρωπαίων, έλαβε χώρα μια συστηματική προσπάθεια κατάκτησης της Αλγερίας, αφενός με τη διατήρηση πολλών στοιχείων της προηγούμενης οθωμανικής διοίκησης, αφετέρου με πρακτικές αφομοίωσης του αλγερινού πληθυσμού στο γαλλικό κράτος. Η αποικιακή καταπίεση των Αλγερινών οδήγησε σε μια σειρά αντιστασιακών κινημάτων ήδη από τον 19ο αιώνα, τα οποία κατέληξαν στην επανάσταση του 1954. Μετά το τέλος του πολέμου, όπου η Γαλλία επικράτησε στρατιωτικά αλλά υπέστη βαριά πολιτική ήττα, το γεγονός καλύφθηκε από ένα πέπλο σιωπής για 30 χρόνια και αντιμετωπιζόταν ως μια εσωτερική υπόθεση της Γαλλίας, μέχρι την επίσημη αναγνώριση του πολέμου ως τέτοιου το 1999. Έκτοτε, σημειώθηκε μια έκρηξη στη μνημόνευση του πολέμου, η οποία εντάσσεται και σε μια σειρά νέων πολιτικών της μνήμης των πρώην αποικιοκρατικών δυνάμεων.

 

 

7η εκπομπή

Κυριακή 2 Δεκεμβρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Οι Θρησκευτικοί Πόλεμοι και η ιστοριογραφική «επανάσταση» στην Ευρώπη (16ος-17ος αιώνας)

Συζητούν ο Θανάσης Γάλλος και ο Κώστας Γαγανάκης

Με αφορμή την έκδοση του βιβλίου του Κώστα Γαγανάκη, αναπληρωτή καθηγητή Ευρωπαϊκής Ιστορίας του ΕΚΠΑ, «Θουκυδίδης ή Ευσέβιος; Προτεσταντική ιστοριογραφία στη Γαλλία των Θρησκευτικών Πολέμων (1560-1600)» (Πόλις 2016), ο Θανάσης Γάλλος συζητάει με τον συγγραφέα για το ξέσπασμα των Θρησκευτικών Πολέμων στην Ευρώπη του 16ου αιώνα. Εκκινώντας από τα πολιτικά, κοινωνικά και οικονομικά τους αίτια, την εξέλιξη των συγκρούσεων ανάμεσα στους Καθολικούς και τους Προτεστάντες, αλλά και στο εσωτερικό του κάθε στρατοπέδου, συζητούν για τη γενιά των νέων ιστορικών, τη «νέα ιστορία» και την ιστοριογραφική «επανάσταση» του 16ου αιώνα και για τα ιδεολογικά της όρια.

 

 

 

6η εκπομπή

Κυριακή 25 Νοεμβρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Κάτι τρέχει με την οικογένεια

Συζητούν ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης και ο Δημήτρης Παπανικολάου

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον Δημήτρη Παπανικολάου, αναπληρωτή καθηγητή νεοελληνικής λογοτεχνίας στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, για την ελληνική οικογένεια σήμερα, με αφορμή το πρόσφατο βιβλίο του «Κάτι τρέχει με την οικογένεια. Έθνος, πόθος και συγγένεια την εποχή της κρίσης» (Εκδόσεις Πατάκη 2018). Εκκινώντας από την πρόσφατη καλλιτεχνική παραγωγή λογοτεχνικών, θεατρικών και κινηματογραφικών έργων που αμφισβητούν τις κεντρικές αξίες πάνω στις οποίες βασίστηκε ο θεσμός της οικογένειας ως κύτταρο της ελληνικής κοινωνίας, οι δυο συνομιλητές επικεντρώνονται σε μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα αντίφαση: στην αποδόμηση, με μεγάλη ανταπόκριση από το κοινό, ενός θεσμού, ο οποίος, όμως, στα χρόνια της κρίσης απέκτησε νέα δυναμική και περιεχόμενο, καθώς αναδείχθηκε στον κατεξοχήν χώρο ασφάλειας και προστασίας των μελών του.

 

 

5η εκπομπή

Κυριακή 18 Νοεμβρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Πολιτικό έγκλημα και πολιτικοί κρατούμενοι: διώκτες και διωκώμενοι στον ελληνικό 20ό αιώνα

Συζητούν ο Χρήστος Τριανταφύλλου και ο Πολυμέρης Βόγλης

Ποιος ορίζει αν ένα έγκλημα είναι πολιτικό και πώς θα διωχθεί; Ο ιστορικός Χρήστος Τριανταφύλλου συζητά με τον αναπληρωτή καθηγητή Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, Πολυμέρη Βόγλη, για τη δίωξη πολιτικών ιδεών στην Ελλάδα, από τον Μεσοπόλεμο μέχρι και τη δικτατορία του 1967. Ξεκινώντας από τις εκκαθαρίσεις και τους εκτοπισμούς μεταξύ βενιζελικών και αντιβενιζελικών κατά τον Εθνικό Διχασμό, η τεχνογνωσία και το νομοθετικό πλαίσιο της πολιτικής δίωξης χρησιμοποιήθηκε ήδη από τη δεκαετία του 1920 –με αποκορύφωμα το Ιδιώνυμο του 1929– κυρίως εναντίον του κομμουνισμού, ταυτίζοντάς τον ουσιαστικά με το πολιτικό έγκλημα. Η μεγάλη τομή, ωστόσο, συντελέστηκε στη δικτατορία του Μεταξά, και, στη συνέχεια, το σχετικό νομοθετικό και πολιτικό πλαίσιο αποκρυσταλλώθηκε στον Εμφύλιο με μια έκρηξη συλλήψεων, φυλακίσεων, εκτοπίσεων και ελέγχου κάθε πτυχής της δημόσιας και ιδιωτικής ζωής μέχρι και τη δικτατορία του 1967. Σε αυτό το ευρύ πλέγμα, οι διωκώμενοι απάντησαν με τη δική τους οργάνωση, εντός και εκτός χώρων κράτησης, συγκροτώντας δικά τους δίκτυα και διεκδικώντας την ταυτότητα του αγωνιστή και του πολιτικού κρατουμένου. Η εμπειρία αυτών των ανθρώπων, τελικά, μπορεί να μας προσφέρει χρήσιμα εργαλεία για να δούμε την ιστορία του 20ού αιώνα με άλλο μάτι, αψηφώντας τις συμβατικές διακρίσεις που βασίζονται στα μεγάλα πολιτικά γεγονότα.

 

 

4η εκπομπή

Κυριακή 11 Νοεμβρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ένας αιώνας από τη λήξη του «Μεγάλου Πολέμου»  

Συζητούν ο Στάθης Παυλόπουλος και ο Δημήτρης Μπαχάρας 

Στις 11 Νοεμβρίου του 2018 συμπληρώνεται ένας αιώνας από τη λήξη του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, ενός μαζικού, τεχνολογικά προηγμένου και πολύνεκρου πολέμου που άφησε βαθιά αποτυπώματα στα Ευρωπαϊκά κράτη για την επόμενη περίοδο. Με αφορμή αυτή την επέτειο ο Στάθης Παυλόπουλος συνομιλεί με τον Δημήτρη Μπαχάρα, ιστορικό – υπεύθυνο των ιστορικών αρχείων του ΕΛΙΑ-ΜΙΕΤ. Τι σημαίνει ο «Μεγάλος Πόλεμος» για τους ανταγωνιζόμενους ευρωπαϊκούς εθνικισμούς; πόσο αλλάζει το κοινωνικό-πολιτικό τοπίο και ποια τα ιδεολογικά ρεύματα που αναδύονται μετά την συντριπτική ήττα και τη συνθηκολόγηση της Γερμανίας; Ποια είναι η δημόσια μνήμη του πολέμου αυτού; Τι συνεπάγεται ο Α’ Παγκόσμιος Πόλεμος για την ελληνική περίπτωση; Πως εξυφαίνονται οι «σιωπές» και η ελληνοκεντρική θέαση του πολέμου υπό το πρίσμα των πολεμικών συμβάντων του 1912-1922 και του Εθνικού Διχασμού;  

 

 

3η εκπομπή

Κυριακή 4 Νοεμβρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Σοσιαλιστικό Εργατικό Κόμμα Ελλάδας: ένα βήμα ζωντανής πολιτικής φαντασίας

 

Συζητούν ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης και ο Κωστής Καρπόζηλος 

Στις 4 Νοεμβρίου του 1918 περίπου τριάντα άνθρωποι συγκεντρώθηκαν σε μία αίθουσα του Πειραιά. Το αποτέλεσμα της συνάντησής τους ήταν η ίδρυση του Σοσιαλιστικού Εργατικού Κόμματος Ελλάδας, του ΣΕΚΕ. Με αφορμή τον έναν αιώνα από την σημαντική αυτή στιγμή στην ιστορία της ελληνικής αριστεράς ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συνομιλεί με τον Κωστή Καρπόζηλο για το τι σημαίνει η ανάδυση ενός σοσιαλιστικού πολιτικού κόμματος μέσα στη δίνη του παγκοσμίου πολέμου και της ρωσικής επανάστασης. Ποιοι ήταν αυτοί οι άνθρωποι που μαζεύτηκαν εκεί, ποιές ήταν οι εμπειρίες τους, και ποιό εν τέλει εκείνο το ενοποιητικό νήμα που τους επέτρεπε να αισιοδοξούν για το μέλλον της σοσιαλιστικής υπόθεσης; Οι ερωτήσεις αυτές ίσως μας επιτρέψουν να δούμε το ΣΕΚΕ όχι ως το προστάδιο της ίδρυσης του ΚΚΕ, αλλά ως ανοιχτό πεδίο ιδεολογικών αναζητήσεων και τολμηρών πρωτοβουλιών. 

 

 

2η εκπομπή

Κυριακή 28 Οκτωβρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Η ιστορία στη μεγάλη οθόνη: η Κατοχή και η Αντίσταση στον ελληνικό κινηματογράφο (1945-1981)

Συζητούν ο Χρήστος Τριανταφύλλου και ο Γιώργος Ανδρίτσος

Με αφορμή την επέτειο της 28ης Οκτωβρίου, ο ιστορικός Χρήστος Τριανταφύλλου συζητά με τον διδάκτορα ιστορίας Γιώργο Ανδρίτσο για τους τρόπους με τους οποίους αναπαραστάθηκαν η Κατοχή και η Αντίσταση στον ελληνικό κινηματογράφο, από το τέλος του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου μέχρι το 1981. Ακολουθώντας τα ευρύτερα ρεύματα της ιστορίας της εν λόγω περιόδου, ο κινηματογράφος ως βιομηχανία και ως μορφή τέχνης αντιμετώπισε τα δικά του προβλήματα και τις δικές του προκλήσεις: από ηγεμονικό μέσο της μαζικής κουλτούρας κατά τη λεγόμενη «χρυσή εποχή» του, έχασε σταδιακά τη μονοκρατορία του από την τηλεόραση. Στο πλαίσιο της προσπάθειας διαχείρισης του επώδυνου και τραυματικού πρόσφατου παρελθόντος του πολέμου, ο ελληνικός κινηματογράφος κατασκεύασε σύμβολα και ανθρωπότυπους (ο χαφιές, ο γενναίος αξιωματικός, η μοιραία γυναίκα που αποσπά πληροφορίες από τον εχθρό), εμπίπτοντας στην κυρίαρχη εκδοχή της ιστορίας που επέβαλαν οι νικητές του Εμφυλίου Πολέμου. Ταυτόχρονα, δημιουργοί όπως ο Νίκος Κούνδουρος προσπάθησαν να αμφισβητήσουν αυτό το αφήγημα, με αποτέλεσμα να αντιμετωπίσουν σημαντικές δυσχέρειες και διώξεις. Η δικτατορία του 1967-1974 συνέβαλε ενεργά στην αύξηση των «πατριωτικών ταινιών» ιστορικού περιεχομένου, εκμεταλλευόμενη το ήδη υπάρχον θεσμικό και ιδεολογικό πλαίσιο των αποκλεισμών των αντιφρονούντων. Στην πρώτη περίοδο της Μεταπολίτευσης η κινηματογραφική πραγμάτευση της Κατοχής και της Αντίστασης απέκτησε πιο πλουραλιστικά πολιτικά χαρακτηριστικά, χωρίς όμως να αποκοπεί τελείως από την προηγούμενη παράδοση. Όντας ένα αμφίδρομο μέσο, ο κινηματογράφος εξαρτιόταν και από την υποδοχή των θεατών, για την οποία όμως μπορούμε να εξαγάγουμε μόνο μερικά συμπεράσματα.

 

 

1η εκπομπή

Κυριακή 21 Οκτωβρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Οικογενειακοί δεσμοί και συναισθήματα τον 19ο αιώνα και στις αρχές του 20ου

Συζητούν ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης και η Δήμητρα Βασιλειάδου

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με την ιστορικό Δήμητρα Βασιλειάδου για τους οικογενειακούς δεσμούς, τον αυτοβιογραφικό λόγο και τα συναισθήματα. Το οικογενειακό ιδεώδες, η σχέση δημόσιου ιδιωτικού, το υπόδειγμα της γυναίκας συζύγου, η αγάπη και η σεξουαλικότητα κυριαρχούν σε μια συζήτηση για το πώς αντιλαμβανόταν η αστική κοινωνία τον θεσμό της οικογένειας στην Ελλάδα των περασμένων αιώνων.

 

 

 

apeleutherosi002σε συνεργασία με τα Αρχεία Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας

Επιμέλεια: Ηλίας Νικολακόπουλος

Μουσική επιμέλεια: Θανάσης Μήνας

Οργάνωση παραγωγής: Ιωάννα Βόγλη, Χρήστος Τριανταφύλλου

Από την Κυριακή 22 Οκτωβρίου και κάθε Κυριακή 13:00 - 14:00 το μεσημέρι Στο Κόκκινο 105,5 


Πως ξαναδιαβάζουμε το παρελθόν την εποχή της κρίσης; Πως επιστρέφουμε στα ορόσημα με τα οποία οι άνθρωποι σημάδεψαν την ιστορική διαδρομή τους, την ώρα που ένας ολόκληρος κόσμος αλλάζει;
Πως ξαναβλέπουμε τους μύθους και τις πραγματικότητες του χθες με βάση τις νέες βεβαιότητες του σήμερα;

Η Ιστορία στο Κόκκινο επιθυμεί να συνομιλήσει για το χθες με σύγχρονους επιστήμονες και νέες οπτικές. Εστιασμένη κατά κύριο λόγο στον ταραγμένο 20ό αιώνα, την εποχή των άκρων και με αφορμή σημαντικές ιστορικές επετείους επιχειρεί να αναδείξει μια σειρά από άξονες που διέτρεξαν την πρόσφατη ελληνική ιστορία: από το κίνημα στο Γουδί έως και τη Μεταπολίτευση, από τη σταφιδική κρίση των αρχών του αιώνα έως το επισιτιστικό πρόγραμμα του ΕΑΜ, από το δημοτικιστικό κίνημα στην καθιέρωση του μονοτονικού. Ο στόχος είναι να μιλήσουμε για το παρελθόν ξεφεύγοντας από στερεότυπες εικόνες και έτοιμα σχήματα, να επεξεργαστούμε το παρελθόν ώστε να κατανοήσουμε το σήμερα. Η διαδρομή αυτή θα γίνει με τη συνεργασία των Αρχείων Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας, τόσο στην επιλογή των θεματικών και των συνομιλητών, όσο και με τη χρήση των μοναδικών αρχειακών και έντυπων συλλογών τους για τον 20ό αιώνα.

 

26η εκπομπή

Κυριακή 1η Ιουλίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ο Μαρκ Μαζάουερ στην Ιστορία στο Κόκκινο 

Συζητούν ο Μαρκ Μαζάουερ και ο Κωστής Καρπόζηλος

Πώς συνδέεται ο ευρωπαϊκός 20ος αιώνας με την ιστορία μίας οικογένειας; Ο Μαρκ Μαζάουερ στο τελευταίο του βιβλίο, Όσα Δεν Είπες (Άγρα, 2017) ξετυλίγει τη συναρπαστική διαδρομή της οικογένειάς του φέρνοντας στο προσκήνιο ιστορίες ανθρώπων που εκκινούν από την Τσαρική Ρωσία και φτάνουν έως την μεταπολεμική Μεγάλη Βρετανία. Με αφετηρία τη συμμετοχή του παππού του, Μαξ Μαζάουερ, στο σοσιαλιστικό κίνημα στο γύρισμα του 20ου αιώνα ο διάσημος ιστορικός συνομιλεί με τον Κωστή Καρπόζηλο για τις χαμένες παραδόσεις μίας πολύγλωσσης και πολυεθνοτικής αριστεράς, τις προσδοκίες και τις διαψεύσεις των επαναστατών και το διαρκές ερώτημα της αναζήτησης της προσωπικής ευτυχίας. 

 

 

25η εκπομπή

Κυριακή 17 Ιουνίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Για μια ψηφιακή ιστορία της Μεταπολίτευσης (1974-1989)

Συζητούν ο Κωστής Καρπόζηλος και ο Στάθης Παυλόπουλος

Μπορεί η ιστορία να γίνει ψηφιακή; Μπορεί η Μεταπολίτευση, μια εποχή με βαθιές τομές αλλά και συνέχειες και επιβιώσεις του παρελθόντος να αποτελέσει το αντικείμενο ενός προγράμματος ψηφιακής ιστορίας; Τα ΑΣΚΙ απαντούν καταφατικά.

Ο Κωστής Καρπόζηλος και ο Στάθης Παυλόπουλος, ιστορικός και συντονιστής του έργου, συζητούν για τα ερωτήματα και τις προκλήσεις ενός ψηφιακού εγχειρήματος και συγχρόνως μιας εποχής. Περισσότερα από 15.000 ψηφιακά τεκμήρια, 20 ώρες κινηματογραφημένων συνεντεύξεων, ψηφιακά εργαλεία όπως χρονολόγια και διαδραστικοί χαρτες συνθέτουν το νέο ψηφιακό εγχείρημα των ΑΣΚΙ για την ιστορία της περιόδου 1974 – 1989 που «οπτικοποιεί» την ιστορική πληροφορία. Σύντομα στις οθόνες των υπολογιστών σας…

 

 

 

24η εκπομπή

Κυριακή 10 Ιουνίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Μία ξεχασμένη επέτειος: το ευρωπαϊκό 1848

Συζητούν ο Θανάσης Γάλλος και ο Κώστας Ράπτης

Υπήρξαν και μεγαλύτερες επαναστάσεις στην ιστορία του σύγχρονου κόσμου, και σίγουρα πολλές ήταν πιο επιτυχημένες. Αλλά δεν υπήρξε καμία που να διαδόθηκε τόσο γρήγορα και πλατιά, διασχίζοντας σαν πυρκαγιά σύνορα και χώρες. Ήταν η πρώτη και τελευταία (μέχρι σήμερα) ευρωπαϊκή επανάσταση. Μέσα σε λίγες εβδομάδες δεν είχε μείνει όρθια καμία κυβέρνηση σε ένα γεωγραφικό χώρο που σήμερα καλύπτει περισσότερα από δέκα κράτη, και έξι μήνες μετά είχε ηττηθεί παντού. Με αφορμή τη συμπλήρωση 170 ετών από τα γεγονότα του 1848, ο ιστορικός Θανάσης Γάλλος και ο Κώστας Ράπτης, αναπληρωτής καθηγητής της Νεώτερης Ευρωπαϊκής Ιστορίας του ΕΚΠΑ, συζητούν για το «φαινόμενο 1848».

 

  

23η εκπομπή

Κυριακή 3 Ιουνίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ξαναδιαβάζοντας γράμματα απ’ τη φυλακή

Συζητούν ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης και η Αγγελική Γαρίδη

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τη συγγραφέα Αγγελική Γαρίδη, με αφορμή το πρόσφατο βιβλίο της «Τα ερμάρια του χρόνου» (Εκδόσεις Αρχείο), το οποίο είναι αφιερωμένο στην ιστορία των γονιών της. Συνδυάζοντας τη λογοτεχνική αφήγηση με την ιστορική τεκμηρίωση, η Αγγελική Γαρίδη επικεντρώνεται, εκκινώντας από την προσωπική αλληλογραφία του πατέρα της ως πολιτικού κρατούμενου, στην εμπειρία των φυλακών, της Μακρονήσου, της αναγκαστικής μετοικεσίας, της πολιτικής προσφυγιάς στον ταραγμένο 20ό αιώνα.

 

 

22η εκπομπή

Κυριακή 27 Μαΐου  13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Βυζάντιο: ανάμεσα στο παρελθόν και στο παρόν

Συζητούν ο Κωστής Καρπόζηλος και ο Νίκος Τσιβίκης

Βυζάντιο: μια χιλιετής Αυτοκρατορία που το τέλος της οριοθετείται από την πτώση της Κωνσταντινούπολης στις 29 Μαΐου του 1453. Με αφετηρία την επέτειο αυτή ο Κωστής Καρπόζηλος συνομιλεί με τον  Νίκο Τσιβίκη για την κοινωνική ιστορία του Βυζαντίου, τις προσλήψεις του μέσα στο χρόνο, τον τρόπο που τα βυζαντινά μνημεία συνομιλούν με τις σημερινές πόλεις και τα ευρήματα της βυζαντινής αρχαιολογίας. Πώς ένα βυζαντινό κανάτι βρέθηκε στα χέρια ενός Άραβα στρατιώτη και τι διάλεξε αυτός να χαράξει σε αυτό;

 

 

21η εκπομπή

Κυριακή 20 Μαΐου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Το Πανεπιστήμιο και οι πολιτικές για την κοινωνία της γνώσης

Συζητούν η Αγγελική Χριστοδούλου και η Γιούλη Παπαδιαμαντάκη

Αν η δεκαετία του ’60 θεωρείται μια δεκαετία τομή για τα δυτικά πανεπιστήμια, λόγω της μαζικοποίησής τους αλλά και των φοιτητικών εξεγέρσεων, πέντε δεκαετίες μετά η ανώτατη εκπαίδευση καθορίζεται από διαφορετικές συνθήκες. Η Αγγελική Χριστοδούλου συζητά με την Γιούλη Παπαδιαμαντάκη για τη μεταβαλλόμενη μέσα στον χρόνο ευρωπαϊκή και κρατική πολιτική απέναντι στο πανεπιστήμιο, για τους στόχους των εκπαιδευτικών μεταρρυθμίσεων, αλλά και τους νέους όρους που έχουν τεθεί προς την ανώτατη εκπαίδευση όπως τα στάνταρντ διασφάλισης της ποιότητας και η έρευνα με στόχο την καινοτομία και την «οικονομικά εκμεταλλεύσιμη» γνώση.

 

 

 

20ή εκπομπή

Κυριακή 6 Μαΐου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Αγρότες και γη: ένας κόσμος σε κίνηση

Συζητούν ο Κωστής Καρπόζηλος και ο Γιώργος Γάσιας

"Η γη στους καλλιεργητές της": το σύνθημα αυτό διαπερνά την ιστορία του ελληνικού αγροτικού χώρου από τα αιματηρά γεγονότα του Κιλελέρ το 1910 έως τις διαδοχικές αγροτικές μεταρρυθμίσεις του Μεσοπολέμου. Με αφετηρία το αίτημα για τη διανομή των αγροτικών εκτάσεων ο Κωστής Καρπόζηλος συνομιλεί με τον Γιώργο Γάσια για τη δυναμική του αγροτικού κινήματος, τα νήματα που συνδέουν τους διανοούμενους των πόλεων με τις διεκδικήσεις των χωρικών, τις πολλαπλές επαναστάσεις γύρω από τα αχανή τσιφλίκια της Θεσσαλίας και της Μακεδονίας. Από τον Μαρίνο Αντύπα και τους γεωπόνους του Μεσοπολέμου έως τους ανώνυμους αγρότες και τις μαχητικές τους διεκδικήσεις αναδύεται ένας κόσμος σε διαρκή κίνηση και αναβρασμό.

 

 

19η εκπομπή

Κυριακή 29 Απριλίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Η Εργατική Πρωτομαγιά από το 1886 μέχρι σήμερα: η πολιτική φαντασία στην πράξη

Συζητούν ο Χρήστος Τριανταφύλλου και ο Κωστής Καρπόζηλος

Ταξιδεύοντας από το Σικάγο του 1886 σε μια μπυραρία στο Μετς το 1912, ο ιστορικός Χρήστος Τριανταφύλλου και ο διευθυντής των ΑΣΚΙ και ιστορικός Κωστής Καρπόζηλος συζητούν για την ιστορία της Εργατικής Πρωτομαγιάς, από τα τέλη του 19ου αιώνα μέχρι σήμερα. Με εναρκτήριο γεγονός τις μαχητικές εργατικές κινητοποιήσεις του 1886 στο Σικάγο, η επέτειος καθιερώθηκε πολύ γρήγορα, απέκτησε το δικό της τελετουργικό, και ταυτίστηκε με ριζοσπαστικά αιτήματα για την καθιέρωση του οκταώρου και για την εν γένει βελτίωση των εργασιακών συνθηκών. Η εξέλιξη της επετείου συμβάδισε έκτοτε με τις μεταβολές εντός του διεθνούς σοσιαλιστικού κινήματος, και ο εορτασμός της εξέφραζε τόσο τα εκάστοτε επικαιρικά αιτήματα, όσο και ευρύτερες κοινωνικές διεργασίες. Στην Ελλάδα ο εορτασμός της Εργατικής Πρωτομαγιάς εγκαινιάστηκε πολύ γρήγορα, ήδη από τα τέλη του 19ου αιώνα, και συνδέθηκε με τις ευρύτερες εξελίξεις στην περιοχή των Βαλκανίων και της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Μετρώντας πάνω από έναν αιώνα εορτασμών, η Εργατική Πρωτομαγιά στηρίχθηκε στη βούληση της εργατικής τάξης να διατρανώσει την ύπαρξή της και τα αιτήματά της· το μέλλον της ξεχωριστής αυτής ημέρας βρίσκεται, τελικά, στη διατήρηση μιας πολιτικής φαντασίας ριζοσπαστικής, τολμηρής και συγχρονισμένης με τις κοινωνικές και τεχνολογικές εξελίξεις.

 

 

18η εκπομπή

Κυριακή 22 Απριλίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ένας Έλληνας στο Παρίσι τον καιρό της δικτατορίας

Συζητούν ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης, ο Αντώνης Σαραντίδης και ο Μάκης Καβουριάρης

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης και ο Αντώνης Σαραντίδης συζητούν με τον Μάκη Καβουριάρη για τις εμπειρίες του από το Παρίσι και τον αντιδικτατορικό αγώνα στα χρόνια της δικτατορίας. Η ένωση των Ελλήνων φοιτητών, η διάσπαση του '68, η κατάληψη του ελληνικού περιπτέρου και ο Μάης του ΄68, η συμπαράσταση των Γάλλων πολιτών διατρέχουν τη συζήτηση, 51 χρόνια μετά το πραξικόπημα της 21ης Απριλίου 1967.

 

 

17η εκπομπή

Κυριακή 1η Απριλίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Μάρτιν Λούθερ Κινγκ: ένα όνειρο που δεν σβήνει

Συζητούν ο Κωστής Καρπόζηλος και ο Θανάσης Μήνας

Στις 4 Απριλίου του 1968 ο Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, μία ηγετική μορφή του κινήματος κατά των φυλετικών διακρίσεων στις ΗΠΑ, δολοφονήθηκε στο Μέμφις του Τενεσί. Με αφορμή την πεντηκοστή επέτειο από το θάνατο του MLK ο Κωστής Καρπόζηλος συνομιλεί με τον Θανάση Μήνα για τη δυναμική του κινήματος των αφροαμερικανών στις δεκαετίες του 1950 και του 1960, τη σύνδεσή του με το κοινωνικό ζήτημα στις ΗΠΑ και τη διαρκή κληρονομιά του στη λογοτεχνία, στη μουσική και στην πολιτική. Οι μεγάλες διαδηλώσεις, η πολιτική ανυπακοή και το αίτημα της ισότητας αναδεικνύουν ένα κίνημα ευέλικτο και μαχητικό, που αν μη τι άλλο αμφισβήτησε και κλόνισε ένα εμπεδωμένο πλέγμα διακρίσεων και καταστολής. 

 

 

 

16η εκπομπή

Κυριακή 25 Μαρτίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ξαναδιαβάζοντας την ιστορία της Επανάστασης του 1821

Συζητούν ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης, ο Χρήστος Λούκος και ο Βαγγέλης Σαράφης

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τους ιστορικούς Χρήστο Λούκο και Βαγγέλη Σαράφη, με αφορμή την έκδοση του τόμου της Εταιρείας Μελέτης Νέου Ελληνισμού «Όψεις της Επανάστασης του 1821».

Οι τρεις ιστορικοί συζητούν για την μεταπολιτευτική ιστοριογραφική σιωπή για το 1821, τις νέες έρευνες, τα σημερινά ερευνητικά ερωτήματα και τα αρχειακά δεδομένα, την απόσταση ανάμεσα στην ακαδημαϊκή συγγραφή και τη δημόσια ιστορία, τη σημασία της μνημόνευσης του Αγώνα, τρία χρόνια πριν την επέτειο των 200 χρόνων από την έναρξή του.

 

 

15η εκπομπή

Κυριακή 18 Μαρτίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Η διάσπαση του 1968: πενήντα χρόνια μετά

Συζητούν ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης, ο Μπάμπης Γεωργούλας και ο Παύλος Κλαυδιανός

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τα ιστορικά στελέχη της ανανεωτικής Αριστεράς Μπάμπη Γεωργούλα και Παύλο Κλαυδιανό για την διάσπαση του ΚΚΕ τον Φεβρουάριο του 1968, τις επιπτώσεις της και την επιρροή της στη μετέπειτα πορεία της Αριστεράς έως σήμερα. Εκκινώντας από τα προσωπικά τους βιώματα από τον Φεβρουάριο του 1968, οι δυο καλεσμένοι αναφέρονται στη δικτατορία, στο κλίμα της Μεταπολίτευσης, στη συγκρότηση του ανανεωτικού στρατοπέδου, στην επιρροή του ΚΚΕ εσωτερικού στην ελληνική κοινωνία και στις κληρονομιές της διάσπασης στο ΣΥΡΙΖΑ.

 

 

14η εκπομπή

Κυριακή 11 Μαρτίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Κατακτητικός πόλεμος και Βαλκάνια: μια έκθεση από το παρελθόν

Συζητούν ο Κωστής Καρπόζηλος και ο Σπύρος Καράβας

Τι ανακάλυψε ένας ακτιβιστής της Μεγάλης Ιδέας όταν περιήλθε από τα Οθωμανικά Βαλκάνια το 1850; Με αφορμή την πρόσφατη έκδοση της, μέχρι τώρα, άγνωστης έκθεσης του Βασίλειου Νικολαΐδη Στρατιωτική Γεωγραφία της Ευρωπαϊκής Τουρκίας και ιδίως των Ομόρων της Ελλάδας επαρχιών ήτοι Θεσσαλίας, Μακεδονίας, Ηπείρου και Αλβανίας (Βιβλιόραμα, 2017) ο Κωστής Καρπόζηλος συζητά με τον Σπύρο Καράβα για τη «γραμματική του ελληνικού αλυτρωτισμού». Η συναρπαστική διαδρομή του στρατιωτικού και λογοτέχνη Βασίλειου Νικολαΐδη καταδεικνύει την πολευθνοτική σύνθεση της Αυτοκρατορίας, τις αντιφάσεις του ελληνικού εθνικισμού και τον τρόπο συγκρότησης του ελληνικού ζωτικού χώρου. Οι τόποι, οι άνθρωποι και οι οικισμένοι χώροι που περιγράφει ο Νικολαΐδης συνθέτουν ένα πεδίο ανοιχτό στην «κατάκτηση». Στο πλαίσιο αυτό, το κείμενό του -γραμμένο το 1850- μας προσφέρει μια ματιά στην ανάδυση του ελληνικού αλυτρωτισμού και υπενθυμίζει τις στρατιωτικές και εθνοτοπικές του διαστάσεις. 

 

 

 

13η εκπομπή

Κυριακή 4 Μαρτίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Από τη Δύση στην Ανατολή: οι ξένες αρχαιολογικές αποστολές στην Ελλάδα

Συζητούν ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης, η Νίκη Μαρωνίτη και η Ειρήνη Τουντασάκη

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με την ιστορικό Νίκη Μαρωνίτη και την κοινωνική ανθρωπολόγο Ειρήνη Τουντασάκη για τις ξένες αρχαιολογικές αποστολές στην Ελλάδα. Συζητώντας, με αφορμή έναν από τους πιο παλιούς και σημαντικούς αρχαιολογικούς θεσμούς στη χώρα, οι συνομιλητές αναφέρονται στις πολιτικές του πολιτισμού, στις μετααποικιακές σπουδές και στη σχέση Ανατολής και Δύσης, στις νεωτερικές ευρωπαϊκές ταυτότητες και στη συμβολή της κλασικής αρχαιότητας στη συγκρότησή τους.

 

 

12η εκπομπή

Κυριακή 25 Φεβρουαρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Το ομοφυλόφιλο κίνημα στην Ελλάδα της Μεταπολίτευσης: η ανάδυση ενός νέου συλλογικού υποκειμένου

Συζητούν ο Χρήστος Τριανταφύλλου και ο Θεοδόσης Γκελτής

Ο ιστορικός Χρήστος Τριανταφύλλου συνομιλεί με τον υποψήφιο διδάκτορα Ιστορίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου Θεοδόση Γκελτή για το ομοφυλόφιλο κίνημα στην Ελλάδα της Μεταπολίτευσης και για τις μεταβολές στην εννοιολόγηση της εναλλακτικής σεξουαλικότητας. Κατά την περίοδο μετά την πτώση της δικτατορίας αναπτύχθηκε ένα δυναμικό κίνημα που διεκδίκησε τον αυτοπροσδιορισμό των ομοφυλόφιλων και αγωνίστηκε για την αποδυνάμωση του λόγου που τους προσδιόριζε ως «πάσχοντες», «διεφθαρμένους» και «θύματα». Σε αυτό συνέβαλαν οι ποικίλες πολιτικές και κοινωνικές δράσεις του κινήματος –με αιχμή του δόρατος την Απελευθερωτική Κίνηση Ομοφυλοφίλων Ελλάδας (ΑΚΟΕ) ήδη από το 1976– και η κυκλοφορία σημαντικών εντύπων όπως το Αμφί και το Κράξιμο.

Σε εκείνη την περίοδο, αλλά και αργότερα, το κίνημα ενισχύθηκε από τη συμμαχία του με άλλα αναδυόμενα, όπως οι φεμινιστικές ομάδες και οι φοιτητές, μέσα στο γενικότερο κλίμα πολιτικοποίησης της πρώιμης Μεταπολίτευσης. Μέσα από τα έντυπα και τις δράσεις του το ομοφυλόφιλο κίνημα ανέπτυξε έναν αντικαπιταλιστικό λόγο, σε στενή σύνδεση με τη Νέα Αριστερά, από την οποία προέρχονταν και πολλοί ομοφυλόφιλοι ακτιβιστές. Παράλληλα με την οργανωμένη κινηματική δράση, οι ομοφυλόφιλοι διεκδίκησαν δυναμικά την παρουσία τους στον δημόσιο χώρο, σε μια πορεία που ξεκίνησε από τις κρυφές συνευρέσεις και κατέληξε σε μεγάλα δημόσια συμβάντα όπως το Φεστιβάλ Υπερηφάνειας της Αθήνας (AthensPride). Έτσι, στον ομοφυλόφιλο χώρο το κίνημα και η κοινότητα αλληλεπιδρούν συνεχώς σε όλη την πορεία τους, δίνοντας φωνή σε μια ομάδα που έχει βιώσει και συνεχίζει να βιώνει την καταπίεση και τη βία.

 

 

 

 

11η εκπομπή

Κυριακή 18 Φεβρουαρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Κοινωνικοί αγώνες και κομμουνιστικές ιδέες στην Κύπρο: η εποχή του ΚΚ Κύπρου 

Συζητούν ο Κωστής Καρπόζηλος και ο Γιάννος Κατσουρίδης

Το ΑΚΕΛ, το Ανορθωτικό Κόμμα Εργαζόμενου Λαού, υπογραμμίζει τη διαρκή παρουσία της αριστεράς και του κομμουνιστικού κινήματος στην Κύπρο από την εποχή της αποικιοκρατίας έως τις σημερινές αναζητήσεις της οριστικής επίλυσης της διαίρεσης του νησιού. Τι υπήρχε πριν το ΑΚΕΛ; Ο Κωστής Καρπόζηλος συζητά με τον Γιάννο Κατσουρίδη, πολιτικό επιστήμονα και επιστημονικό διευθυντή του Ινστιτούτου Ερευνών Προμηθέας, για την Κύπρο των αρχών του 20ου αιώνα: μία φτωχή αποικία στην οποία οι ιδέες του κοινωνικού ανταγωνισμού διαπλέκονταν με τις κυπριακές παροικίες, τους ξένους ναυτικούς που έφταναν στα λιμάνια του νησιού, τους ντόπιους εργάτες που αναζητούσαν τη ριζική κοινωνική ανατροπή. Μέσα από τη διαδρομή του Κομμουνιστικού Κόμματος Κύπρου εκδιπλώνεται ένα ρεύμα σκέψης και δράσης που αμφισβήτησε το σύνθημα της "Ένωσης" και αναζήτησε μία διαφορετική απάντηση στο ερώτημα της σχέσης του εθνικού και του κοινωνικού ζητήματος. 

 

 

 

10η εκπομπή

Κυριακή 4 Φεβρουαρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Η «πρώτη έφοδος στον ουρανό»: η ακτινοβολία της Παρισινής Κομμούνας και η ελληνική συμμετοχή σε αυτήν

Συζητούν ο Θανάσης Γάλλος και η Ξένια Μαρίνου

Γιατί η Παρισινή Κομμούνα συνεχίζει έως σήμερα να αποτελεί πεδίο θαυμασμού και αντιπαραθέσεων; Ελάχιστα γεγονότα στην παγκόσμια ιστορία, με τόσο σύντομη χρονική διάρκεια και τόσο περιορισμένα γεωγραφικά, απέκτησαν τόσο σημαντική απήχηση και δημιούργησαν ένα τόσο ισχυρό μύθο, όσο η Παρισινή Κομμούνα. Κράτησε μόλις 72 μέρες, από τις 18 Μαρτίου έως τις 28 Μαΐου 1871, και ήδη από τις πρώτες μέρες απέτυχε να επεκταθεί πέρα από την πρωτεύουσα. Oιστορικός Θανάσης Γάλλος συζητά με την Ξένια Μαρίνου, διδάκτορα ιστορίας του ΕΚΠΑ, για τη σημασία και την ιστορική αξία της Κομμούνας του Παρισιού, για τις ρίζες της, για τους μύθους που την περιβάλλουν, για τον εργατικό και σοσιαλιστικό χαρακτήρα της και το περιεχόμενο που οι επαναστάτες έδιναν σε αυτούς τους όρους, για την σύνθεση του επαναστατικού στρατοπέδου και τις επιμέρους ιδεολογικές και πολιτικές διαφορές, για τα μέτρα και το επαναστατικό πρόγραμμα της Κομμούνας, αλλά και για την παρουσία του «ελληνικού» στοιχείου μέσα σε αυτήν.

 

 

9η εκπομπή

Κυριακή 28 Ιανουαρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Η ανάδυση του Τρίτου Κόσμου: αδέσμευτος και αντιαποικιακός

Συζητούν ο Κωστής Καρπόζηλος και ο Στάθης Γουργουρής

Τον Απρίλιο του 1955 στο Μπαντουνγκ της Ινδονησίας συναντήθηκαν ηγέτες από 29 χώρες της Αφρικής και της Ασίας που εκπροσωπούσαν το 50% του παγκόσμιου πληθυσμού. Η Διάσκεψη του Μπαντούνγκ υπήρξε το εφαλτήριο της ανάδυσης του κινήματος των αδεσμεύτων, ενός ευρύχωρου κινήματος αμφισβήτησης της διπολικής διαίρεσης του Ψυχρού Πολέμου. Εκκινώντας από το σημείο αυτό ο Κωστής Καρπόζηλος συζητά με τον Στάθη Γουργουρή για τον τρόπο που ο Τρίτος Κόσμος αναμόρφωσε την πολιτική φαντασία του 20ου αιώνα, κλόνισε τις βεβαιότητες της κομμουνιστικής αριστεράς και ανατροφοδότησε το αίτημα για έναν νέου τύπου ανθρωπισμό. Στο έδαφος αυτό, η συζήτηση εστιάζει στη διαδρομή του αντιαποικιακού κινήματος αναζητώντας τα νήματα με το παγκοσμιοποιημένο περιβάλλον της εποχής μας. 

 

 

8η εκπομπή

Κυριακή 21 Ιανουαρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ηλίας Ηλιού: ένας κορυφαίος πολιτικός της Αριστεράς

Συζητούν ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης και ο Ηλίας Νικολακόπουλος

O Bαγγέλης Kαραμανωλάκης συζητά με τον Ηλία Νικολακόπουλο, με αφορμή την έκδοση της βιογραφίας του Ηλία Ηλιού (εκδ. Ίδρυμα της Βουλής των Ελλήνων για τον Κοινοβουλευτισμό και τη Δημοκρατία), για τον πολιτικό ηγέτη της Αριστεράς.  Εκκινώντας από τα νεανικά του χρόνια, στις απαρχές του 20ού αιώνα, και τις σπουδές του στη Νομική Σχολή σκιαγραφούν την σύνδεση του Ηλιού με την Αριστερά και τη δράση του έως και τα πρώτα χρόνια της Μεταπολίτευσης.  Η κοινοβουλευτική του παρουσία, η πολιτική του δράση, η νομική σταδιοδρομία του, η διανοητική του παραγωγή αποτελούν αντικείμενο της συζήτησης για τον πολιτικό ηγέτη της Αριστεράς που στα μετεμφυλιακά χρόνια  υπερασπίστηκε  με όλες του τις δυνάμεις την πολιτική ομαλότητα και τον δημοκρατικό βίο.  

 

 

7η εκπομπή

Κυριακή 14 Ιανουαρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ένας Σουηδός στην Ελλάδα της Κατοχής

Συζητούν ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης και ο Άξελ Σωτήρης Βαλντέν

Ο Bαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον οικονομολόγο και συγγραφέα Άξελ Σωτήρη Βαλντέν για την επισιτιστική βοήθεια στην Ελλάδα την περίοδο 1942-1945 και πιο συγκεκριμένα τη σουηδική αποστολή του Ερυθρού Σταυρού και τη συμμετοχή της στη μεγαλύτερη ανθρωπιστική επιχείρηση του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. Εκκινώντας από την ιστορία του Σουηδού Γκότφριντ Βαλντέν και τη διαδρομή του από τον τόπο γέννησής του στη Λαπωνία στην Ελλάδα της Κατοχής, συζητούν για την οργάνωση της ανθρωπιστικής βοήθειας, τις σχέσεις με τους κατακτητές, τη δοσιλογική κυβέρνηση και τους αντάρτες, καθώς και την κατάσταση μετά τα Δεκεμβριανά, στην κατεστραμμένη από τον πόλεμο και διχασμένη πολιτικά χώρα.

 

6η εκπομπή

Κυριακή 10 Δεκεμβρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Μεταπολίτευση: Εργάτες και εργάτριες στο προσκήνιο

Συζητούν ο Κωστής Καρπόζηλος και ο Στέφανος Βαμιεδάκης

Εργοστασιακές κινητοποιήσεις, απεργιακές επιτροπές και νέες μορφές οργάνωσης: ο Κωστής Καρπόζηλος και ο Στέφανος Βαμιεδάκης, υποψήφιος διδάκτορας ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Κρήτης,  συζητούν για την εκρηκτική ανάδυση των εργοστασιακών απεργιών στα πρώτα χρόνια της Μεταπολίτευσης. Η ξεχασμένη αυτή ιστορία υπογραμμίζει τη βιομηχανική ιστορία της χώρας, τις εντάσεις στους χώρους εργασίας και τα μεγάλα ερωτήματα γύρω από τη μορφή οργάνωσης των εργατών και εργατριών που καθόρισαν την ανασυγκρότηση του συνδικαλιστικού κινήματος. Πήγε τελικά η εργατική τάξη στον παράδεισο; 

 

 

5η εκπομπή

Κυριακή 26 Νοεμβρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Παίζοντας με το παρελθόν: η ιστορία των βιντεοπαιχνιδιών και τα βιντεοπαιχνίδια ως ιστορία

Συζητούν ο Χρήστος Τριανταφύλλου και ο Ηλίας Στουραΐτης

Τι σχέση έχουν τα βιντεοπαιχνίδια με την ιστορία; Ο Χρήστος Τριανταφύλλου, ιστορικός, συζητά με τον υποψήφιο διδάκτορα Ψηφιακής Ιστορίας του Ιονίου Πανεπιστημίου, Ηλία Στουραΐτη, για τα βιντεοπαιχνίδια και για τις αναπαραστάσεις της ιστορίας μέσα σε αυτά. Από την επαύριο του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου μέχρι σήμερα, τα βιντεοπαιχνίδια έχουν περάσει από πολλές φάσεις μορφής, χρήσης και βάθους: από τους θαλάμους των «ουφάδικων» της δεκαετίας του ’70 και ’80, στις σπιτικές κονσόλες του σαλονιού, στα ατομικά βιντεοπαιχνίδια των υπολογιστών και στη σημερινή έκρηξη της παγκόσμιας σύνδεσης και της απόλυτης διαθεσιμότητας μέσω κινητών συσκευών. Τα βιντεοπαιχνίδια προσφέρονται ως αντικείμενο έρευνας σχετικά με την ιστορία της τεχνολογίας και των αντιλήψεων γύρω από αυτήν, με την ιστορία του ελευθέρου χρόνου, της νεότητας και της συγκρότησης ποικίλων κοινωνικών και πολιτισμικών ταυτοτήτων. Επιπλέον, τα βιντεοπαιχνίδια αποτελούν πλέον ένα βασικό πεδίο της δημόσιας ιστορίας, όπου συνδιαμορφώνονται αντιλήψεις και αναπαραστάσεις για το παρελθόν με έναν τρόπο που διαφέρει από αυτόν των υπόλοιπων πολιτισμικών προϊόντων. Τα βιντεοπαιχνίδια, τελικά, αναδεικνύουν την πολυπλοκότητα του σύγχρονου κόσμου και τα πολλαπλά πεδία διαπραγμάτευσης του παρελθόντος.   

 

 

4η εκπομπή

Κυριακή 19 Νοεμβρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

«Ενοικιάζεται και ο Πρύτανης δεν νοιάζεται»: Το φοιτητικό κίνημα στον Μεσοπόλεμο

 

Συζητούν η Αγγελική Χριστοδούλου και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

«Ενοικιάζεται και ο Πρύτανης δεν νοιάζεται» τραγουδούσαν οι φοιτητές για το Πανεπιστήμιο κατά τις κινητοποιήσεις τους το 1929. Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με την Αγγελική Χριστοδούλου, ιστορικό, επιστημονική συνεργάτιδα των ΑΣΚΙ για το ελληνικό φοιτητικό κίνημα κατά τον Μεσοπόλεμο. Γυρίζοντας τον χρόνο πίσω και σκιαγραφώντας έναν ολόκληρο κόσμο, αρκετά διαφορετικό από το σημερινό, η συζήτηση περιστρέφεται γύρω από ένα άλλο φοιτητικό κίνημα, λίγο μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή και έως την κήρυξη του ελληνοϊταλικού πολέμου: τι σημαίνει η ιδιότητα φοιτητής, πως αντιμετώπιζαν τις φοιτήτριες της εποχής, οι δράσεις και οι οργανώσεις της φοιτητικής νεολαίας, η εμφάνιση της Αριστεράς και η δικτατορία της 4ης Αυγούστου.

 

 

 

3η εκπομπή

Κυριακή 12 Νοεμβρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ποδοσφαιρικές Ιστορίες

Συζητούν ο Αλέξανδρος Κιτροέφ και ο Κωστής Καρπόζηλος

Τι γυρεύει ένας ιστορικός στο πέταλο; Ο Κωστής Καρπόζηλος συζητά με τον Αλέξανδρο Κιτροέφ, καθηγητή ιστορίας στο Haverford College των ΗΠΑ,γύρω από την κοινωνική ιστορία του ποδοσφαίρου, τη δυνατότητα του ιστορικού να γράψει γύρω από το παρελθόν της ομάδας που υποστηρίζει με πάθος, και το συγκινησιακό φορτίο του παρελθόντος στη συγκρότηση της ταυτότητας των ποδοσφαιρικών σωματείων. Με αφορμή τον Παναθηναϊκό –την ιστορία του οποίου μελετά ο Αλέξανδρος Κιτροέφ- η συζήτηση περιστρέφεται γύρω από τη δυνατότητα μίας κοινωνικής ιστορίας του ποδοσφαίρου που θα εκκινεί από τα 90 λεπτά του αγώνα και θα εκτείνεται στις τελευταίες σειρές των ορθίων στο γήπεδο.

 

 

2η εκπομπή

Κυριακή 5 Νοεμβρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Το Ιστορικό Αρχείο του Δήμου Αθηναίων και η περίοδος της Κατοχής

Συζητούν η Ζέττα Αντωνοπούλου και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος

Ο Τάσος Σακελλαρόπουλος συζητά με την Ζέττα Αντωνοπούλου, ιστορικό τέχνης και υπεύθυνη του Ιστορικού Αρχείου του Δήμου Αθηναίων,  για την δημιουργία του Ιστορικού Αρχείου, μετά από την διάσωση μεγάλου αριθμού αρχειακών τεκμηρίων από τις διάφορες υπηρεσίες του. Κυρία πηγή ιστορικών πληροφοριών είναι η συλλογή από τα πρακτικά των δημοτικών συμβουλίων στα οποία καταγράφεται η επίσημη πολιτική του οργανισμού και οι στόχοι που τίθενται.

Μεγάλο ενδιαφέρον έχουν τα πρακτικά της περιόδου της Κατοχής αφού σε αυτά καταγράφεται η επιλογή των προσώπων που θα στελεχώσουν τα συμβούλια, η προσπάθεια του Δήμου να φροντίσει το προσωπικό του αλλά κυρίως η προσπάθεια να διατηρήσει την πόλη σε λειτουργία. Παρουσιάζεται το ενδιαφέρον για  τον μεγάλο πληθυσμό των παιδιών που υπέφεραν από πείνα και εξάντληση.

Παράλληλα υπάρχει ενδιαφέρον και προσπάθειες για την λειτουργία ασύλων και νηπιακών σταθμών, ενέργειες  για την τήρηση των κανόνων υγιεινής στην πόλη, για την περισυλλογή των ανώνυμων νεκρών από την πείνα, για την καλλιέργεια εδαφών για να εξασφαλιστεί το ελάχιστο των αναγκαίων τροφίμων.

Κοντά σε αυτά ο Δήμος παρέχει βοηθήματα σε μεγάλη σειρά επαγγελματιών σε μια προσπάθεια να διατηρήσει θετικές σχέσεις με τις παραγωγικές τάξεις.
Τα στοιχεία  που εντοπίζονται στα πρακτικά του δημοτικού συμβουλίου είναι προφανώς η επίσημη πλευρά της λειτουργίας του οργανισμού, μένει στην ιστορική έρευνα να παρουσιάσει και να αναδείξει την άλλη πλευρά, μέσα από την μελέτη των εγγράφων που υπάρχουν στις άλλες υπηρεσίες του Δήμου.

 

 

1η εκπομπή

Κυριακή 22 Οκτωβρίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Το βιβλίο και η Αριστερά στη μεταπολεμική Ελλάδα

Συζητούν ο Θόδωρος Μαλικιώσης και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον εκδότη Θόδωρο Μαλικιώση για το βιβλίο και την Αριστερά. Οι αγώνες της δεκαετίας του ΄60, το «Θεμέλιο», η νεολαία της ΕΔΑ, η «χαμένη» πνευματική άνοιξη της προδικτατορικής Ελλάδας και η βίαιη διακοπή της 21ης Απριλίου, οι φυλακές και οι εξορίες, η διάσπαση του ΚΚΕ αποτελούν θέματα της συζήτησης που καταλήγει στη Μεταπολίτευση και στο σύγχρονο εκδοτικό τοπίο.

 

 

apeleutherosi002σε συνεργασία με τα Αρχεία Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας

Επιμέλεια: Ηλίας Νικολακόπουλος

Οργάνωση παραγωγής: Νατάσσα Δομνάκη

Μουσική επιμέλεια: Θανάσης Μήνας

Από την Κυριακή 11 Οκτωβρίου και κάθε Κυριακή 10:00 - 11:00 το πρωί Στο Κόκκινο 105,5 


Πως ξαναδιαβάζουμε το παρελθόν την εποχή της κρίσης; Πως επιστρέφουμε στα ορόσημα με τα οποία οι άνθρωποι σημάδεψαν την ιστορική διαδρομή τους, την ώρα που ένας ολόκληρος κόσμος αλλάζει;
Πως ξαναβλέπουμε τους μύθους και τις πραγματικότητες του χθες με βάση τις νέες βεβαιότητες του σήμερα;

Η Ιστορία στο Κόκκινο επιθυμεί να συνομιλήσει για το χθες με σύγχρονους επιστήμονες και νέες οπτικές. Εστιασμένη κατά κύριο λόγο στον ταραγμένο 20ό αιώνα, την εποχή των άκρων και με αφορμή σημαντικές ιστορικές επετείους επιχειρεί να αναδείξει μια σειρά από άξονες που διέτρεξαν την πρόσφατη ελληνική ιστορία: από το κίνημα στο Γουδί έως και τη Μεταπολίτευση, από τη σταφιδική κρίση των αρχών του αιώνα έως το επισιτιστικό πρόγραμμα του ΕΑΜ, από το δημοτικιστικό κίνημα στην καθιέρωση του μονοτονικού. Ο στόχος είναι να μιλήσουμε για το παρελθόν ξεφεύγοντας από στερεότυπες εικόνες και έτοιμα σχήματα, να επεξεργαστούμε το παρελθόν ώστε να κατανοήσουμε το σήμερα. Η διαδρομή αυτή θα γίνει με τη συνεργασία των Αρχείων Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας, τόσο στην επιλογή των θεματικών και των συνομιλητών, όσο και με τη χρήση των μοναδικών αρχειακών και έντυπων συλλογών τους για τον 20ό αιώνα.

 

28η εκπομπή

Κυριακή 12 Ιουνίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Το Τάμα του Έθνους, η ιστορία μια εκκλησίας-φάντασμα

Συζητούν ο Δημήτρης Αντωνίου και η Ελένη Κούκη

Η Ελένη Κούκη και ο Δημήτρης Αντωνίου, επισκέπτης επίκουρος καθηγητής στο Κολούμπια διατρέχουν τη σύγχρονη ιστορία της Ελλάδας, από τα χρόνια του Καποδίστρια μέχρι και τη Χούντα, έχοντας ως νήμα για τη συζήτησή τους τις περιπέτειες ενός μεγαλεπήβολου εθνικού μνημείου, την εκκλησία του Σωτήρα. Περισσότερο γνωστή από την ονομασία που της αποδόθηκε επί Χούντας, Τάμα του Έθνους, το πιο χαρακτηριστικό στοιχείο αυτής της εκκλησίας είναι ότι παρά τις κατά καιρούς επίσημες διακηρύξεις τελικά δεν χτίστηκε ποτέ. Η διαμόρφωση του εθνικού τοπίου, οι φαντασιώσεις της εξουσίας και τα φανταστικά κτίρια, οι συνέχειες και οι ασυνέχειες στην εθνική ιδεολογία αποτελούν κάποια από τα θέματα που ανοίγει η διερεύνηση αυτής της εκκλησίας-φάντασμα.

 

 

27η εκπομπή

Κυριακή 5 Ιουνίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Το ελληνικό ντιζάιν στο ραδιόφωνο

Συζητούν ο Δημήτρης Αρβανίτης και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος

Ο Τάσος Σακελλαρόπουλος και ο σχεδιαστής Δημήτρης Αρβανίτης συζητάνε στο στούντιο για την ιστορία του ντιζάιν αλλά και για τις αφετηρίες, την πορεία και τις συνθήκες που ισχύουν σήμερα στην Ελλάδα.

Από τις γραφικές τέχνες των αρχών του 20ου αιώνα θα παρακολουθήσουμε τον τρόπο που η τέχνη λειτούργησε σαν όχημα μεταφοράς και διάδοσης ιδεών και απόψεων. Παράλληλα, μέσω των εθνικών σχολών που αναπτύχθηκαν  στην Γερμανία, στην Ολλανδία και στην Σοβιετική Ένωση παρακολουθούμε τον διαφορετικό τρόπο που διαμορφώνεται σταδιακά η συγκρότηση του «μηνύματος» που θα φτάσει στον πολίτη ή στον καταναλωτή.

Στη συνέχεια θα παρουσιαστούν οι γραφικές τέχνες στην Ελλάδα, από πρώτο δίπλωμα με το κλαδί του νικητή που δημιούργησε ο Νικόλαος Γύζης για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1896 έως τα μεγάλα διαφημιστικά ατελιέ της δεκαετίας του 1970,  τις πολιτικές αφίσες της Μεταπολίτευσης, τις αφίσες για τις συναυλίες και τα κινηματογραφικά έργα, τις πολιτικές καμπάνιες. Ένας μακρύς δρόμος που φτάνει έως το σήμερα και την ψηφιακή εποχή όπου τη φθορά του χάρτινου μηνύματος έχουν αντικαταστήσει οι χιλιάδες εικόνες που έχουν κατακλύσει, σαν σταγόνες το διαδίκτυο.   

 

 

26η εκπομπή

Κυριακή 29 Μαΐου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Το άνοιγμα των φακέλων πολιτικών φρονημάτων

Συζητούν ο Ηλίας Νικολακόπουλος και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

O Hλίας Nικολακόπουλος μαζί με τον Βαγγέλη Καραμανωλάκη  ξαναγυρνούν, με αφορμή την υπουργική απόφαση για το «άνοιγμα» των 2000 περίπου «φακέλων», στο θερμό καλοκαίρι του 1989 όταν η κυβέρνηση συνεργασίας ανάμεσα στη ΝΔ και στον ενιαίο τότε Συνασπισμό αποφάσισε, στο πλαίσιο της εθνικής συμφιλίωσης, την καύση περισσότερων από 17.000.000 φακέλων πολιτικών φρονημάτων. Το Ιδιώνυμο, η μεταξική δικτατορία, το πιστοποιητικό κοινωνικών φρονημάτων, η συγκρότηση ενός τεράστιου μηχανισμού παρακολούθησης μπλέκονται με το τέλος του Ψυχρού πολέμου, το σκάνδαλο Κοσκωτά, την κατάληψη του κτιρίου της ΣΤΑΖΙ στην Ανατολική Γερμανία, όλα όσα έγιναν αφήνοντας πίσω αυτούς τους φακέλους, μοναδικά τεκμήρια του ελληνικού 20ού αιώνα.

 

 

25η εκπομπή

Κυριακή 22 Μαΐου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Στα ίχνη της βιομηχανικής κληρονομιάς

Συζητούν η Χριστίνα Αγριαντώνη και ο Νίκος Μπελαβίλας

Η ομότιμη καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Χριστίνα Αγριαντώνη και ο αναπληρωτής καθηγητής του Εθνικού Μετσοβίου Πολυτεχνείου Νίκος Μπελαβίλας, συζητούν για την ιστορία της βιομηχανίας, τα ίχνη της, τα μνημεία, τα βιομηχανικά μουσεία, με αφορμή την αναδρομική έκθεση «Βιομηχανική κληρονομιά στην Ελλάδα, 1980-2015. Διάσωση - Έρευνα - Εκπαίδευση» που οργανώθηκε στον παλαιό Ατμοηλεκτρικό Σταθμό Νέου Φαλήρου της ΔΕΗ και διαρκεί μέχρι τις 31 Μαΐου 2016.

 

 

24η εκπομπή

Κυριακή 15 Μαΐου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

80 χρόνια από τον Μάη του ’36 στη Θεσσαλονίκη

Συζητούν ο Δημοσθένης Δώδος, ο Απόστολος Λυκεσάς και ο Ηλίας Νικολακόπουλος

Συμπληρώθηκαν 80 χρόνια από τη μεγάλη απεργία των καπνεργατών τον Μάιο του 1936 στη Θεσσαλονίκη, η οποία κατεστάλη από την τότε κυβέρνηση Μεταξά, με τουλάχιστον 12 νεκρούς και δεκάδες τραυματίες. Γεγονότα που αποτυπώθηκαν και στο ποίημα του Γιάννη Ρίτσου Επιτάφιος, το οποίο είκοσι χρόνια αργότερα μελοποίησε ο Μίκης Θεοδωράκης.

Στον Μάη του ’36 είναι αφιερωμένη η εκπομπή «Η Ιστορία στο Κόκκινο» την επόμενη Κυριακή 15 Μαΐου. Η εκπομπή θα μεταδοθεί απευθείας από το Κόκκινο Θεσσαλονίκης με συνομιλητές τον Δημοσθένη Δώδο, τον Απόστολο Λυκεσά και τον Ηλία Νικολακόπουλο.

 

 

23η εκπομπή

Κυριακή 17 Απριλίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Παρελθόν και παρόν στη Μέση Ανατολή

Συζητούν ο Πάρης Κονόρτας, ο Νικόλας Βουλέλης και ο Ηλίας Νικολακόπουλος

Πριν από ακριβώς 100 χρόνια το μέλλον των αραβικών εδαφών της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και ο διαμελισμός τους σε σφαίρες επιρροής βρέθηκε στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος βρετανών και γάλλων διπλωματών και στρατιωτικών.

Τα νέα κράτη που δημιουργήθηκαν στην περιοχή μετά τον Α’ Παγκόσμιο πόλεμο και τα σύνορα που χαράχτηκαν όχι μόνο δεν απέτρεψαν αλλά μάλλον τροφοδότησαν αντιπαραθέσεις και συγκρούσεις που τα τελευταία χρόνια έχουν κορυφωθεί ιδίως στο Ιράκ και τη Συρία. Για το τόσο χρονικά μακρινό αλλά και δραματικά επίκαιρο ζήτημα ο Ηλίας Νικολακόπουλος συζητά την Κυριακή 17 Απριλίου στην εκπομπή των ΑΣΚΙ «Ιστορία στο Κόκκινο», με τον Πάρη Κονόρτα, αν. καθηγητή Οθωμανικής Ιστορίας στο ΕΚΠΑ και τον δημοσιογράφο Νικόλα Βουλέλη, δ/ντή  της Εφημερίδας Συντακτών.

 

 

22η εκπομπή

Κυριακή 10 Απριλίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, μικρές και μεγάλες περιπέτειες εκατόν πενήντα χρόνων ζωής

Συζητούν η Μαρία Λαγογιάννη, ο Κώστας Νικολέντζος και η Ελένη Κούκη

Η Ελένη Κούκη συζητά με τη διευθύντρια του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου, Μαρία Λαγογιάννη και τον αρχαιολόγο Κώστα Νικολέντζο για τις μικρές και μεγάλες περιπέτειες του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου: τις πολύχρονες περιπλοκές ως προς την τελική μορφή του κτιρίου, τους αρχαιολόγους που εργάστηκαν σε αυτό και τα οράματά τους, τους τρόπους με τους οποίους το ίδρυμα ανταποκρίθηκε σε έκτακτες ιστορικές στιγμές. Από την Αθήνα του 19ου αιώνα, στη γερμανική εισβολή και την μεταπολεμική  Ελλάδα, οι μικρές και οι μεγάλες ιστορίες του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου έρχονται να μας θυμίσουν τους ποικίλους τρόπους με τους οποίους το μουσείο αλληλοεπίδρασε με την κοινωνική ζωή της Αθήνας και την καθημερινότητά της. 

 

 

21η εκπομπή

Κυριακή 3 Απριλίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Χασισοπότες, πρεζάκηδες και κοντραμπατζήδες στις αρχές του 20ού αιώνα

Συζητούν ο Κωστής Γκοτσίνας και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον ιστορικό Κωστή Γκοτσίνα για μια κοινωνική ιστορία των ναρκωτικών στην Ελλάδα του Μεσοπολέμου.Ποιες μορφές πήρε ιστορικά η χρήση ψυχοτρόπων στον ελληνικό χώρο; Ποιες ήταν οι παραδοσιακές χρήσεις και ποιες νέες ουσίες έκαναν την εμφάνισή τους; Ποιο είναι το προφίλ των χρηστών; Ποια ήταν η στάση των αρχών απέναντι στη χρήση των ναρκωτικών; Ποιες ήταν οι πολιτιστικές αντανακλάσεις της χρήσης, της εμπορίας, της καταδίωξης των ουσιών; Πώς αντιμετωπίζονταν στον δημόσιο λόγο και πώς εκφράζονταν οι ενδιαφερόμενοι (π.χ. μέσα από το ρεμπέτικο);

 

 

20η εκπομπή

Κυριακή 27 Μαρτίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Τα Νυχτερινά Γυμνάσια της δεκαετίας του 1960: οι εργαζόμενοι μαθητές, οι ευαισθησίες μιας γενιά και η πολιτική στράτευση

Συζητούν ο Νίκος Μανιός και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος

Ο Τάσος Σακελλαρόπουλος και ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Νίκος Μανιός  συζητούν στο στούντιο για τα Νυχτερινά Γυμνάσια και για τους «νυχτερινούς» μαθητές της δεκαετίας του 1960.

Στην εκπομπή παρουσιάζεται η λειτουργία και η ιδιαιτερότητα των νυχτερινών σχολείων, η κοινωνική και πολιτική προέλευση των μαθητών, η θέληση τους για σπουδές, οι στόχοι τους και η σχέση τους με την εκπαίδευση και την μόρφωση και η στάση των καθηγητών. Επίσης παρουσιάζεται η δύσκολη καθημερινότητα που περιλάμβανε: εργασία, διάβασμα και μάθημα. 

Βασικός κορμός της συζήτησης είναι οι αγώνες των μαθητών, οι διεκδικήσεις για την ίση αντιμετώπιση τους με τους μαθητές των πρωινών σχολείων έως την ένταξη τους στις μεγάλες κινητοποιήσεις κατά τα «Ιουλιανά» του 1965 και της επιβολή της Δικτατορίας του 1967. 

Τέλος, οι αγώνες του 1960 για την μόρφωση των παιδιών συνδέονται με τα κοντινά μας χρόνια και με την λειτουργία των Εσπερινών σχολείων όπου φοιτούν μαθητές για τους οποίους η μόρφωση και η παροχή της εκπαίδευσης δεν είναι κάτι απλό και δεδομένο.

 

 

19η εκπομπή

Κυριακή 20 Μαρτίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5 

Ανάμεσα στις επετείους δύο επαναστάσεων

Συζητούν ο Βασίλης Παναγιωτόπουλος, ο Ηλίας Νικολακόπουλος και ο Δημήτρης Δημητρόπουλος

Με αφορμή την έκδοση του βιβλίου: Δύο πρίγκιπες στην Ελληνική Επανάσταση. Επιστολές αυτόπτη μάρτυρα και ένα υπόμνημα του πρίγκιπα Γεώργιου Καντακουζηνού, το οποίο εκδόθηκε πρόσφατα από το Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών και τις Εκδόσεις Ασίνη ο Ηλίας Νικολακόπουλος και ο Δημήτρης Δημητρόπουλος συζητούν με τον Βασίλη Παναγιωτόπουλο.

Ο Βασίλης Παναγιωτόπουλος, ιστορικός, ομότιμος Διευθυντής Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών, επιμελήθηκε την ελληνική μετάφραση ενός φυλλαδίου με δύο κείμενα των αδελφών Γεώργιου και Αλέξανδρου Καντακουζηνού, που είχε τυπωθεί για πρώτη φορά στη Χάλλη της Σαξονίας το 1824. Ξεκινώντας από αυτό έγραψε μια σημαντική πολυσέλιδη, τεκμηριωμένη μελέτη που προσφέρει μία νέα θέαση για την επανάσταση στις Παραδουνάβιες Ηγεμονίες. Οι δύο επέτειοι της έναρξης της εξέγερσης στις Ηγεμονίες στο Γαλάτσι στις 21 Φεβρουαρίου και της επανάστασης στην Πελοπόννησο στις 25 Μαρτίου 1821, θα δώσουν το ερέθισμα για μία γενικότερη συζήτηση που αφορά τον Αγώνα του 1821, τη φύση και τις τύχες της Επανάστασης.    

 

 

18η εκπομπή

Κυριακή 6 Μαρτίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Τα παιδιά της δικτατορίας

Συζητούν ο Κωστής Κορνέτης και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

Σαράντα εννέα χρόνια μετά την εγκαθίδρυση του δικτατορικού καθεστώτος και με αφορμή την έκδοση του βιβλίου του Κωστή Κορνέτη, Τα παιδιά της δικτατορίας, ο συγγραφέας συζητά με τον Βαγγέλη Καραμανωλάκη για το αντιδικτατορικό κίνημα στην Ελλάδα και στο εξωτερικό και τη συμβολή των νέων σε αυτό. Από τη γενιά του Ζ στα "παιδιά της δικτατορίας", η συζήτηση επικεντρώνεται στις διαδικασίες συγκρότησης του φοιτητικού κινήματος της περιόδου 1970-1973, εντάσσοντας το στα ευρύτερα διεθνή νεολαιίστικα και σπουδαστικά κινήματα που χαρακτήρισαν τη δεκαετία του 1960 και στις μείζονες κοινωνικές και πολιτιστικές αλλαγές που τα προκάλεσαν.

 

 

 

17η εκπομπή

Κυριακή  28 Φεβρουαρίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Η ιστορία της Ψυχιατρικής Μεταρρύθμισης και της Αποασυλοποίησης στην Ελλάδα

Συζητούν η Μαρία Μητροσύλη, ο Δημήτρης Πλουμπίδης και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος

Ο Τάσος Σακελλαρόπουλος συζητά με την καθηγήτρια του Δικαίου της Υγείας Μαρία Μητροσύλη και με τον καθηγητή Ψυχιατρικής Δημήτρη Πλουμπίδη για την Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση και  την πορεία της Αποασυλοποίησης στην Ελλάδα από τα χρόνια της Μεταπολίτευσης έως τις ημέρες μας.

Μέσα από ένα χρονικό της νομοθεσίας που υποστήριζε την λειτουργία της ψυχιατρικής στην χώρα και μέσα από ένα χρονικό της λειτουργίας των ψυχιατρείων, παρουσιάζεται η κρατική φροντίδα για την ψυχική υγεία, η ανάγκη βελτιώσεων, η σύνδεση των εξελίξεων με τα κοινωνικά αιτήματα για τα δικαιώματα του ανθρώπου, ο ρόλος του εκδημοκρατισμού των θεσμών και του κράτους.

Παρουσιάζονται ακόμη τα βήματα και η μέθοδος που εφαρμόστηκε στην αποασυλοποίηση, η λειτουργία του ψυχιατρείου της Λέρου, η συμμετοχή στην προσπάθεια όλων των επαγγελμάτων που συνδέονται με την ψυχική υγεία έως, την σημερινή δραστηριότητα των ίδιων των αρρώστων στην διεκδίκηση των δικαιωμάτων τους  αλλά και το κατά πόσο η ψυχιατρική μεταρρύθμιση και η αποασυλοποίηση έχει γίνει βίωμα και σταθερή στην ψυχιατρική εκπαίδευση.       

 

 

16η εκπομπή

Κυριακή 21 Φεβρουαρίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

25 χρόνια από τη διάσπαση του ΚΚΕ το 1991

Συζητούν ο Δημήτρης Καραγκουλές, ο Γιάννης Μπαλάφας και ο Ηλίας Νικολακόπουλος

Τον Φεβρουάριο του 1991 πραγματοποιήθηκε το 13ο Συνέδριο του ΚΚΕ που σημάδεψε τη δεύτερη μεγάλη διάσπαση του κόμματος, μετά από αυτή του 1968. 25 χρόνια μετά ο Ηλίας Νικολακόπουλος συζητά με τον Δημήτρη Καραγκουλέ, τότε αν. μέλος του Π.Γ. και τον υφυπουργό Εσωτερικών Γιάννη Μπαλάφα, ο οποίος εκλέχθηκε τότε στην Κ.Ε. και αποχώρησε λίγο αργότερα μαζί με πολλά στελέχη του ΚΚΕ.

Πόσο καθοριστικές για τη διάσπαση του 1991 ήταν οι εξελίξεις που δρομολογήθηκαν στη Σοβιετική Ένωση από το 1985 με την ηγεσία του Γκορμπατσόφ, αλλά και η κατάρρευση το 1989 του «υπαρκτού» σοσιαλισμού στην Ανατολική Ευρώπη. Πώς έγιναν αντιληπτές απ’ τα στελέχη του ΚΚΕ οι κοσμοϊστορικές αυτές ανατροπές. Ποιες είναι οι διαφορές της διάσπασης του 1991 από εκείνη του 1968. Γιατί η διάσπαση του 1991 παραμένει ακόμη ένα ελάχιστα μελετημένο ζήτημα απ’ την ιστορική έρευνα.

 

 

15η εκπομπή

Κυριακή 14 Φεβρουαρίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Η υπόθεση Ρίχτερ και  η ακαδημαϊκή ελευθερία

Συζητούν ο Νίκος Αλιβιζάτος και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

Με αφορμή την πρόσφατη αθώωση του γερμανού ιστορικού Χ. Ρίχτερ στη δίκη που έγινε εναντίον του με βάση τον αντιρατσιστικό νόμο 4285/2014, ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον Νίκο Αλιβιζάτο για τον διάλογο ανάμεσα σε ιστορικούς και νομικούς για τους «νόμους της μνήμης» στο σύγχρονο κόσμο, τους περιορισμούς στην ιστορική και γενικότερα επιστημονική έρευνα και ευρύτερα για την έννοια της ακαδημαϊκής ελευθερίας και τις διαδρομές της στην Ελλάδα του 20ού αιώνα.

 

 

14η εκπομπή

Κυριακή 31 Ιανουαρίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Οι μικρές ιστορίες του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου

Συζητούν ο Δημήτρης Μπαχάρας, η Έλλη Λεμονίδου και η Ελένη Κούκη

Η Ελένη Κούκη συζητά με τον Δημήτρη Μπαχάρα, διδάκτορα ιστορίας και υπεύθυνο των ιστορικών αρχείων του ΕΛΙΑ και την Έλλη Λεμονίδου, επίκουρη καθηγήτρια ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Πατρών για τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο με αφορμή το αφιέρωμα του νέου τεύχους του Αρχειοταξίου.

Ο Α΄ Παγκόσμιος Πόλεμος παρά τις κατακλυσμιαίες εξελίξεις που σηματοδότησε, έχει αγνοηθεί από την συλλογική ιστορική συνείδηση στην Ελλάδα. Στη συζήτησή μας προσπαθούμε να ψηλαφίσουμε μια σειρά από μικρές ελληνικές ιστορίες μέσα από τις οποίες μπορούμε να προσεγγίσουμε τη μεγάλη εικόνα, να καταλάβουμε πόσο κομβικός υπήρξε ο Α΄ΠΠ για την Ελλάδα: τη γεωγραφία των πολεμικών συγκρούσεων και το μέτωπο της Μακεδονίας, την κοινωνία στην επικράτεια της Προσωρινής Κυβέρνησης της Θεσσαλονίκης, τον Εθνικό Διχασμό σε σύγκριση με τις εσωτερικές αμφιταλαντεύσεις άλλων χωρών, τα διαφορετικά επεισόδια ξένης κατοχής ελληνικών εδαφών κ.ο.κ. Παράλληλα συζητάμε για την ιστοριογραφία του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου και τους τρόπους με τους οποίους αυτή αναζωογονήθηκε από την επέτειο της συμπλήρωσης των 100 χρόνων από την έναρξη του πολέμου. 

 

13η εκπομπή

Κυριακή 24 Ιανουαρίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ισπανικός εμφύλιος πόλεμος: 80 χρόνια μετά

Συζητούν ο Κωστής Κορνέτης και ο Ηλίας Νικολακόπουλος

Ογδόντα χρόνια από την έναρξη του Ισπανικού Εμφυλίου (1936-1936), ο Ηλίας Νικολακόπουλος και ο Κωστής Κορνέτης συζητούν την πολύνεκρη σύγκρουση της δημοκρατίας με τον φασισμό που σφράγισε την πολιτική ζωή της Ισπανίας και αποτέλεσε τον πρόλογο του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην άμεση και μαζική στρατιωτική εμπλοκή της ναζιστικής Γερμανίας και της μουσολινικής Ιταλίας στο πλευρό του Φράνκο, στους πρώτους στην παγκόσμια ιστορία αεροπορικούς βομβαρδισμούς αμάχων (Μαδρίτη, Γκερνίκα), αλλά και στην ηρωική συμμετοχή αντιφασιστών από όλο τον κόσμο στις Διεθνείς Ταξιαρχίες (μεταξύ των οποίων και τουλάχιστον 300 Έλληνες). Η διαχείριση της μνήμης του Εμφυλίου, αλλά και των εγκλημάτων της σαραντάχρονης φρανκικής δικτατορίας αποτελεί ακόμη ανοικτό διακύβευμα στην Ισπανία.

 

 

12η εκπομπή

Κυριακή 17 Ιανουαρίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Η «Ακυβέρνητη παροικία»: οι  Έλληνες Αιγυπτιώτες, από το τέλος των διομολογήσεων έως την έξοδο τους από την Αίγυπτο μετά την εθνική  επανάσταση του Νάσερ

Συζητούν ο Άγγελος Νταλαχάνης, ο Νικόλας Βουλέλης και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος

Ο Τάσος Σακελλαρόπουλος, ο Άγγελος Νταλαχάνης και ο Νικόλας Βουλέλης συζητούν στο στούντιο για την κοινωνία των Αιγυπτιωτών με αφορμή την έκδοση του βιβλίου του Άγγελου Νταλαχάνη, Ακυβέρνητη Παροικία. Οι Έλληνες στην Αίγυπτο από την κατάργηση των προνομίων, στην έξοδο των Πανεπιστημιακών Εκδόσεων Κρήτης.
Στην εκπομπή ξεδιπλώνεται η σύνθεση και η ζωή  της κοινωνίας των Αιγυπτιωτών, οι οικονομικές δραστηριότητες και τα επαγγέλματα των Ελλήνων, οι σχέσεις τους με τις άλλες ευρωπαϊκές παροικίες αλλά και με τον τοπικό πληθυσμό.

Με βάση τα αποτελέσματα της έρευνας του συγγραφέα αλλά και την προσωπική εμπειρία του Νικόλα Βουλέλη παρουσιάζεται η σχέση των Αιγυπτιωτών με τους τόπους προέλευσης τους, η σύνδεση και η επιρροή του ελληνικού κράτους επί της παροικίας, από την θέση του μητροπολιτικού κέντρου, ο ρόλος της ελληνικής εκπαίδευσης και η σύνδεση της με τον επαγγελματικό προσανατολισμό των αποφοίτων.

Τέλος αναπτύσσεται το καίριο ζήτημα της ανάπτυξης και της δραστηριότητας του αριστερού κινήματος στην Αίγυπτο και η συνδέσεις του με την εκεί ελληνική Αριστερά. 

 

11η εκπομπή

Κυριακή 10 Ιανουαρίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Γκιακ, το κοινό αίμα μεταξύ ιστορίας και λογοτεχνίας

Συζητούν ο Δημοσθένης Παπαμάρκος, ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης και η Ελένη Κούκη

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης και η Ελένη Κούκη συζητούν με τoν συγγραφέα και ιστορικό Δημοσθένη Παπαμάρκο, με αφορμή τη βράβευση της συλλογής διηγημάτων του με τον τίτλο Γκιακ από την Ακαδημία Αθηνών. Πρόκειται για οκτώ διηγήματα και μία παραλογή με κεντρικά πρόσωπα στρατιώτες που πολέμησαν στην εκστρατεία της Μικράς Ασίας – τα βιώματά τους στο μέτωπο, αλλά και το τι συνάντησαν με την επιστροφή τους στα χωριά τους. Αρβανίτες, εξ ου και ο τίτλος Γκιακ, που σημαίνει αίμα, αλλάζουν τόσο μέσα από την εμπειρία του πολέμου και της βίας, ώστε μετά το τέλος του πολέμου αισθάνονται ξένοι στον τόπο τους, αδύναμοι να συμβιβάσουν τους κώδικες της κλειστής παράδοσής τους με τα συναισθήματα και τη συνείδησή τους.

Η βία ως καταλυτική εμπειρία, η τοπικότητα και τα τραυματικά ρήγματα που οδηγούν μια κοινωνία στη νεοτερικότητα, η ρευστή εμπειρία του συνανήκειν είναι μόνο μερικά από τα θέματα αυτής της συλλογής και αποτελούν ιδανική αφορμή για μια συζήτηση σχετικά με τον τρόπο με τον οποίον η ιστορία αιμοδοτεί τη λογοτεχνία, και το αντίστροφο, καθώς και για την ιστορική κουλτούρα που μια νέα γενιά λογοτεχνών σφυρηλατεί.

 

10η εκπομπή

Κυριακή 20 Δεκεμβρίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Νίκος Μπελογιάννης, το πρόσωπο, οι αγώνες και ένα νέο ντοκιμαντέρ για αυτόν

 

Συζητούν ο Ηλίας Νικολακόπουλος και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος με τον σκηνοθέτη Μάρκο Γκαστίν

 

Ο Ηλίας Νικολακόπουλος, ο σκηνοθέτης Μάρκο Γκαστίν και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος συζητούν στο στούντιο για τον Νίκο Μπελογιάννη με αφορμή αφενός την συμπλήρωση της επετείου των εκατό ετών από την γέννηση του και αφετέρου την δημιουργία από τον Μάρκο Γκαστίν της νέας ταινίας με θέμα την ζωή και την δράση του αγωνιστή της Αριστεράς.
Στην εκπομπή  ξεδιπλώνεται μια αφήγηση που αφορά την προσωπικότητα του, τα εφηβικά χρόνια στην Αμαλιάδα και την γνωριμία με τις σταφιδικές εξεγέρσεις, τις σπουδές στην Νομική Σχολή στην Αθήνα, τις διώξεις από την δικτατορία Μεταξά, τον εγκλεισμό στην Ακροναυπλία και τις εμπειρίες της φυλακής. Με γνωστά αλλά και με νέα στοιχεία από την πορεία του, παρουσιάζεται η συμμετοχή του στον ΕΛΑΣ Πελοποννήσου, η δραστηριότητές του της περιόδου της νομιμότητας 1945-1946 και η παρουσία του στον Γράμμο και στον Δημοκρατικό Στρατό αλλά και η πορεία του στις Λαϊκές Δημοκρατίες μετά την ήττα.
Τέλος, μέσω της αποστολής του Μπελογιάννη στην Αθήνα, παρουσιάζονται οι μεγάλες δυσκολίες για την δημιουργία νέων κομματικών οργανώσεων αλλά και η προσπάθεια για την δημιουργία των συνθηκών εκείνων που θα επέτρεπαν την νόμιμη πολιτική δράση της Αριστεράς στην μετεμφυλιακή Ελλάδα.Η εκπομπή κλείνει με την σύλληψη, την κινητοποίηση στην Ευρώπη υπέρ του Μπελογιάννη και το δραματικό τέλος του.

 

 

9η εκπομπή

Κυριακή 13 Δεκεμβρίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Λογοκρισία στην Ελλάδα. Η μακρά ιστορία – η εμπειρία του σήμερα

Συζητούν η Πηνελόπη Πετσίνη, ο Δημήτρης Χριστόπουλος και η Ελένη Κούκη

Η Ελένη Κούκη συζητά με την Πηνελόπη Πετσίνη, διδάκτορα των Τεχνών και Ανθρωπιστικών Επιστημών, θεωρητικό της φωτογραφίας και τον Δημήτρη Χριστόπουλο, αναπληρωτή καθηγητή στο τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας στο Πάντειο Πανεπιστήμιο και Αντιπρόεδρο της Διεθνούς Ομοσπονδίας για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου για τις πολλές διαφορετικές, αλλά και αλληλένδετες ιστορίες της λογοκρισίας στην Ελλάδα. Η λογοκρισία και γενικότερα η επιτήρηση της ελεύθερης έκφρασης είναι ένα αναπόσπαστο στοιχείο του ελληνικού δημόσιου βίου που έρχεται από το απώτατο παρελθόν του ελληνικού κράτους, από τον Καποδίστρια, και φτάνει μέχρι τις μέρες μας. Με αφορμή το συνέδριο «Λογοκρισίες στην Ελλάδα» που οργανώνεται τις επόμενες ημέρες, η συζήτηση περιστρέφεται γύρω από τις θεσμικές όψεις του φαινομένου, τις μικροϊστορίες του, τις μεταπτώσεις, τις ρήξεις και τις συνέχειες.

Η συζήτηση επιμένει ιδιαίτερα στην πρόσφατη ιστορία της λογοκρισίας, στις περιπέτειες της ελεύθερης έκφρασης από το τέλος της Χούντας, μια στιγμή που αναμφισβήτητα αποτελεί ρήξη ως προς τη θεσμική οργανωμένη λογοκρισία, μέχρι σήμερα που η λογοκρισία κάποιες φορές μπορεί να συμβαίνει ως πρωτοβουλία αγανακτισμένων ‘διερχόμενων’ ή γίνεται στο όνομα της προστασίας των εθνικών θεμάτων, καθώς και ιδανικών, όπως η εξάλειψη του ρατσισμού.


 

 

8η εκπομπή

Κυριακή 6 Δεκεμβρίου 10.00-11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Μανόλης Αναγνωστάκης: ο πολίτης και ο διανοούμενος

Συζητούν ο Γιώργος Ζεβελάκης, ο Μίλτος Πολυβίου και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον Γιώργο Ζεβελάκη και τον Μίλτο Πολυβίου, με αφορμή τα δέκα χρόνια από τον θάνατο του Μανόλη Αναγνωστάκη, για την παρουσία του ποιητή στο δημόσιο βίο: η σχέση του με την Αριστερά, οι πολιτικές του παρεμβάσεις, το εκδοτικό του εγχείρημα, η ραδιοφωνική του παρουσία, αποτέλεσαν πλευρές ενός πολίτη και διανοούμενου που σφράγισε όχι μόνο την ελληνική ποίηση, αλλά και τις συνειδήσεις των μεταπολεμικών γενιών. 

 

 

7η εκπομπή

Κυριακή 29 Νοεμβρίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

“Κάτσε καλά Γεράσιμε…». Το μαθητικό κίνημα στη Μεταπολίτευση

Συζητούν ο Δημήτρης Σκλαβενίτης  και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

 

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον ιστορικό Δημήτρη Σκλαβενίτη για τη μακρά πορεία διεκδικήσεων και κινητοποιήσεων του μαθητικού πληθυσμού στην Μεταπολίτευση. Αιτήματα και μέσα διεκδίκησης, όπως οι κινητοποιήσεις, οι αποχές, οι διαδηλώσεις, οι καταλήψεις, τα οποία αποτέλεσαν ψηφίδες ενός μωσαϊκού συνδεδεμένου με την πολιτική και κοινωνική συγκυρία. Μια συγκυρία που σφράγισε τόσο τα αιτήματα των μαθητών όσο και την αντιμετώπισή τους από την ελληνική κοινωνία, επηρεάζοντας καθοριστικά τις διαφορετικές εκπαιδευτικές πολιτικές.

 

 

6η εκπομπή

Κυριακή 22 Νοεμβρίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

 

Σινεμά, ιστορία και ιστορίες

Συζητούν ο Παντελής Βούλγαρης  και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος

Ο Τάσος Σακελλαρόπουλος και ο Παντελής Βούλγαρης συζητούν στο στούντιο  για τις δημιουργίες του σκηνοθέτη και για τις εμπειρίες που τις συνόδεψαν. Με αφετηρία την καλλιτεχνική δραστηριότητα κατά την διάρκεια της δικτατορίας του 1967 και την λογοκρισία που εφάρμοσε το καθεστώς, η συζήτηση κινείται σε πεδία σχετικά με τις ταινίες που υπήρξαν σταθμοί στην πορεία του σκηνοθέτη, στον τρόπο που η ιστορία γίνεται σινεμά, στο πως συνδέεται μια ταινία με την εποχή που δημιουργείται αλλά και πως αναφέρεται στην εποχή που παρουσιάζει. Ακόμη, μια σειρά γοητευτικών διηγήσεων από τους χώρους των γυρισμάτων των ταινιών, μας πάει πίσω σε μια εποχή που ο κινηματογράφος αποτελούσε μέρος του αριστερού κινήματος όταν συνέδεε το ιστορικό παρελθόν με το πολιτικό παρόν μέσα από την έκφραση της τέχνης.        

 

 

5η εκπομπή

Κυριακή 8 Νοεμβρίου 10.00-11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Κώστας Φιλίνης, ένας διανοούμενος της δράσης

Συζητούν ο Ηλίας Νικολακόπουλος, ο Τάσος Τρίκκας και ο Γιάννης Μπαλαμπανίδης

Με αφορμή την παρουσίαση του βιβλίου Κώστας Φιλίνης, ένας διανοούμενος της δράσης (εκδοτική ομάδα: Β. Καραμανωλάκη, Κ. Λαμπρινού, Γ. Μπαλαμπανίδης, Τ. Τρίκκας / Θεμέλιο, ΑΣΚΙ, Ινστιτούτο Ν. Πουλαντζάς), ο Ηλίας Νικολακόπουλος συζητά με τον Τάσο Τρίκκα και τον Γιάννη Μπαλαμπανίδη, για την πολιτική και πνευματική διαδρομή του σημαντικού στελέχους του ελληνικού αριστερού κινήματος. Μέσα από τα κείμενα του Κώστα Φιλίνη, από τα χρόνια της ΕΠΟΝ μέχρι τη Μεταπολίτευση, παρακολουθούμε τη μακρά πορεία ανανέωσης της ελληνικής Αριστεράς: το πείραμα της ΕΔΑ, τη διάσπαση του ’68, την αυτονόμηση από το σοβιετικό κέντρο και τη διαμόρφωση της ευρωκομμουνιστικής και ανανεωτικής ταυτότητας, τις νέες αναζητήσεις του μαρξισμού, τη σχέση κόμματος και κινημάτων, την Ευρώπη ως ευρύτερο πεδίο της πάλης.

 

 

4η εκπομπή

Κυριακή 1η Νοεμβρίου 10.00-11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Από την Παλινόρθωση του ΄35 στο Μετεμφυλιακό κράτος: Μια αποτίμηση 60 χρόνια από το θάνατο του Παπάγου

Συζητούν ο Ηλίας Νικολακόπουλος και ο Σωτήρης Ριζάς

Ο Ηλίας Νικολακόπουλος συζητά με το Σωτήρη Ριζά για την ελληνική πολιτική από την Παλινόρθωση της μοναρχίας το 1935 έως την οικοδόμηση του Μετεμφυλιακού κράτους στη δεκαετία του ΄50 με αφορμή τη συμπλήρωση 60 χρόνων από το θάνατο του Αλέξανδρου Παπάγου. Από την οπτική της προσωπικής διαδρομής του Παπάγου θα εξεταστεί η πορεία προς τη δικτατορία της 4ης Αυγούστου, τον πόλεμο του 1940-41 και την Κατοχή και ιδιαίτερα τον εμφύλιο και την οικοδόμηση του μετεμφυλιακού κράτους.


 

 

3η εκπομπή

Κυριακή 25 Οκτωβρίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Η επέτειος της 28ης Οκτωβρίου: οι περιπέτειες της δεύτερης σημαντικότερης εθνικής επετείου της Ελλάδας

Συζητούν η Ελένη Κούκη και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος

 

Ο Τάσος Σακελλαρόπουλος συζητά με την Ελένη Κούκη για την καθιέρωση της επετείου της 28ης Οκτωβρίου και τις αλλεπάλληλες μεταλλάξεις της από το 1944 μέχρι και σήμερα. Ακόμη, συζητούν για το πώς η επέτειος συντέλεσε στην εμπέδωση της επίσημης εθνικής μνήμης για τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, ιδιαίτερα στα σχολεία.

Τον Οκτώβριο του 1944, λίγες μόνο μέρες μετά την απελευθέρωση της Αθήνας, μια νέα εθνική γιορτή θεσπίστηκε, η 28ηΟκτωβρίου, σε ανάμνηση της «Αντιστάσεως του Έθνους εις την Ιταλικήν Επίθεσιν και της συμμετοχής του εις το Συμμαχικόν μέτωπον της Ελευθερίας», μια επέτειος δηλαδή που μνημόνευε εξίσου τα πολεμικά γεγονότα του 1940-1, όσο και τον πολύπλευρο αγώνα που ακολούθησε μετά. Πολύ σύντομα, ωστόσο, το νόημα του εορτασμού συρρικνώθηκε και στρατιωτικοποιήθηκε, ενώ από τα μέσα της δεκαετίας του 1950 οι εκδηλώσεις «μετακόμισαν» στη συμπρωτεύουσα Θεσσαλονίκη. Αυτές είναι λίγες μόνο από τις αλλεπάλληλες ανασημασιοδοτήσεις του εορτασμού της 28ης Οκτωβρίου, μιας επετείου που αποτυπώνει όσο καμία άλλη τις ανακατατάξεις της κρατικής ιεραρχίας στη μεταπολεμική Ελλάδα.

 

 

2η εκπομπή

Κυριακή 1Οκτωβρίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Πόλεις σε πόλεμο: Ευρωπαϊκά αστικά κέντρα στη ναζιστική κατοχή 1939-1945

Συζητούν ο Ιάσονας Χανδρινός και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον ιστορικό Ιάσονα Χανδρινό για τη ναζιστική κατοχή στις ευρωπαϊκές πόλεις (1939-1945) μέσα από μια συγκριτική εξέταση της καθημερινότητας, των συνθηκών ζωής, των οικονομικών δραστηριοτήτων, της εξουσίας και των μορφών αντίστασης κατά του κατοχικού καθεστώτος, όπως εντοπίστηκαν στον αστικό χώρο. Οι κατεχόμενες πόλεις παγιδεύτηκαν σε ένα πλέγμα στερήσεων και απαγορεύσεων, γνώρισαν τη βία των αντιποίνων και βίωσαν κοινωνικές αλλαγές και εντάσεις οι οποίες αποτελούν ξεχωριστό κομμάτι της σύγχρονης ευρωπαϊκής ιστορίας και ταυτόχρονα προνομιακό πεδίο μελέτης για τους ιστορικούς και τους κοινωνικούς επιστήμονες. 

 

 

1η εκπομπή

Κυριακή 11 Οκτωβρίου 10.00 - 11.00 Στο Κόκκινο 105,5

Η Απελευθέρωση της Αθήνας και οι μέρες που προηγήθηκαν

 

Συζητούν ο Ηλίας Νικολακόπουλος και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος με το ιστορικό στέλεχος της Αριστεράς Στέλιο Ζαμάνο

 

Ο Στέλιος Ζαμάνος, ο Ηλίας Νικολακόπουλος και Τάσος Σακελλαρόπουλος συζητούν στο στούντιο και θέτουν ερωτήματα  με αφορμή την συμπλήρωση εβδομήντα ενός ετών από την Απελευθέρωση της Αθήνας στις 12 Οκτωβρίου 1944 αλλά και από την περίοδο που προηγήθηκε.

Πως προετοίμασαν οι δυνάμεις του ΕΛΑΣ το τελευταίο καλοκαίρι της Κατοχής και πως εξοπλιζόταν ο εφεδρικός ΕΛΑΣ της πόλης.

Ποια ήταν η πορεία των όπλων και πως κατάφερναν να περάσουν τα όπλα από τα σημεία ελέγχου.

Η  κάθε αναδρομή που γίνεται στην  εκπομπή αλλά και η κάθε  σκέψη που αφορά την εποχή εκείνη, συνοδεύεται από την φωνή ενός από τους πρωταγωνιστές της περιόδου. Ακούγεται μέσα σε ένα ιστορικό πλαίσιο η ισχύς του βιώματος που παραμένει ακόμη ενεργό μέσα στην αφήγηση και συνδέεται άρρηκτα με το όραμα και τις ελπίδες που δημιούργησε η αντίσταση και η απελευθέρωση.  

Μια συζήτηση με βάση την μνήμη, την εμπειρία και το βίωμα σε συνδυασμό με τα στοιχεία που προκύπτουν από την έρευνα κα την μελέτη της περιόδου.   

 

apeleutherosi002

σε συνεργασία με τα Αρχεία Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας

Επιμέλεια: Ηλίας Νικολακόπουλος

Οργάνωση παραγωγής: Νατάσσα Δομνάκη, Ιωάννα Βόγλη, Χρήστος Τριανταφύλλου

Μουσική επιμέλεια: Θανάσης Μήνας

Από την Κυριακή 6 Φεβρουαρίου και κάθε Κυριακή 13:00 - 14:00 το μεσημέρι Στο Κόκκινο 105,5 


Πως ξαναδιαβάζουμε το παρελθόν την εποχή της κρίσης; Πως επιστρέφουμε στα ορόσημα με τα οποία οι άνθρωποι σημάδεψαν την ιστορική διαδρομή τους, την ώρα που ένας ολόκληρος κόσμος αλλάζει;
Πως ξαναβλέπουμε τους μύθους και τις πραγματικότητες του χθες με βάση τις νέες βεβαιότητες του σήμερα;

Η Ιστορία στο Κόκκινο επιθυμεί να συνομιλήσει για το χθες με σύγχρονους επιστήμονες και νέες οπτικές. Εστιασμένη κατά κύριο λόγο στον ταραγμένο 20ό αιώνα, την εποχή των άκρων και με αφορμή σημαντικές ιστορικές επετείους επιχειρεί να αναδείξει μια σειρά από άξονες που διέτρεξαν την πρόσφατη ελληνική ιστορία: από το κίνημα στο Γουδί έως και τη Μεταπολίτευση, από τη σταφιδική κρίση των αρχών του αιώνα έως το επισιτιστικό πρόγραμμα του ΕΑΜ, από το δημοτικιστικό κίνημα στην καθιέρωση του μονοτονικού. Ο στόχος είναι να μιλήσουμε για το παρελθόν ξεφεύγοντας από στερεότυπες εικόνες και έτοιμα σχήματα, να επεξεργαστούμε το παρελθόν ώστε να κατανοήσουμε το σήμερα. Η διαδρομή αυτή θα γίνει με τη συνεργασία των Αρχείων Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας, τόσο στην επιλογή των θεματικών και των συνομιλητών, όσο και με τη χρήση των μοναδικών αρχειακών και έντυπων συλλογών τους για τον 20ό αιώνα.

 

28η εκπομπή

Κυριακή 2 Ιουλίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Από την άρνηση στράτευσης στην εναλλακτική θητεία: το κίνημα των αντιρρησιών συνείδησης στην Ελλάδα της δεκαετίας του '80 

Συζητούν ο Μιχάλης Μαραγκάκης και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

O Βαγγέλης Καραμανωλάκης, συζητά με τον Μιχάλη Μαραγκάκη  τον πρώτο Έλληνα πολίτη που το 1986 για πρώτη φορά δήλωσε δημόσια την άρνησή του να καταταγεί στον ελληνικό στρατό για μη θρησκευτικούς λόγους. Με αφορμή την προσωπική του ιστορία συζητούν για την άρνηση συνείδησης, τη συγκρότηση του κινήματος των αντιρρησιών συνείδησης στη χώρα μας, τα ειρηνιστικά κινήματα, την κριτική στο στρατό στο πλαίσιο των μείζονων πολιτικών και κοινωνικών αλλαγών της δεκαετίας του '80.

 

 

27η εκπομπή

Κυριακή 25 Ιουνίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Η Γαλλική Σχολή Αθηνών. Η σταθερή πολιτιστική παρουσία και η θετική επιστημονική συνεργασία της Ελλάδας και της Γαλλίας, η οποία ξεκίνησε πριν από 170 χρόνια και συνεχώς εξελίσσεται με νέους στόχους και προοπτικές

Συζητούν ο Τάσος Αναστασιάδης και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος

Ο Τάσος Σακελλαρόπουλος συζητά με τον Τάσο Αναστασιάδη, Διευθυντή Σπουδών της Γαλλικής Σχολή Αθηνών, για την ιστορία της Γαλλικής Σχολής Αθηνών από το 1846 όπου και ιδρύθηκε έως τις ημέρες μας. Πρόκειται για το πρώτο πολιτιστικό ίδρυμα ξένης χώρα που εγκαταστάθηκε στην Ελλάδα, για έναν καθοριστικό σταθμό στην πορεία του γαλλικού Φιλελληνισμού. Πρόκειται για την επίσημη σύνδεση της Γαλλίας με την ελληνική αρχαιότητα αλλά και για την σύνδεση με την σύγχρονο ελληνικό κράτος και με την ελληνική κοινωνία.

Στην συζήτηση παρουσιάζεται η εγκατάσταση της Σχολής στην Αθήνα, η γαλλική αρχαιολογική έρευνα στην Ελλάδα και η μεγάλη ανασκαφή των Δελφών αλλά και εκείνη της Δήλου και των Φιλίππων. Παράλληλα παρουσιάζεται η ευρύτερη πολιτιστική πολιτική του γαλλικού κράτους στην ανατολική Μεσόγειο και η ύπαρξη της Σχολής στην Αθήνα ως καίριο στοιχείο της.   

Επίσης, γίνονται αναφορές στο έργο του Γαλλικού Ινστιτούτου, της άλλης γαλλικής πολιτιστικής παρουσία στην Αθήνα, η οποία σφράγισε με την διδασκαλία της γαλλικής γλώσσας αρκετές γενιές ελλήνων διανοουμένων καθιστώντας τους συχνά φορείς και κοινωνούς γαλλικού πολιτισμού.

Τέλος, παρουσιάζεται ο σημερινός επιστημονικός σχεδιασμός και η σημερινή επιστημονική δράση της Γαλλικής Σχολής με τα νέα προγράμματα που ευτυχώς προσεγγίζουν θέματα τα οποία  έχρηζαν ουσιαστικής έρευνας. Μεταξύ άλλων γίνεται αναφορά και στην μελέτη του Πρώτου Παγκοσμίου πόλεμου και ιδιαίτερα στην Στρατιάς της Ανατολής, του γαλλικού εκστρατευτικού σώματος το οποίο εγκαταστάθηκε και συνδέθηκε με την Θεσσαλονίκη των ετών 1915-1918.

 

 

 

 

26η εκπομπή

Κυριακή 18 Ιουνίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο105,5

Λατινική Αμερική: Μια ήπειρος σε κίνηση

Συζητούν η Μαρία Δαμηλάκου και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

Με αφορμή τις πρόσφατες εξελίξεις στη Λατινική Αμερική, ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με την Μαρία Δαμηλάκου, ιστορικό, επίκουρη καθηγήτρια στο Ιόνιο Πανεπιστήμιο, για τις ιστορίες της ηπείρου από το τέλος της αποικιοκρατίας μέχρι σήμερα. Οι εθνικοαπελευθερωτικοί αγώνες, ο λαϊκισμός, τα ένοπλα κινήματα, οι αιματηρές δικτατορίες της δεκαετίας του 1970, το νεοφιλελεύθερο κύμα αλλά και η σχετικά πρόσφατη στροφή προς τα Αριστερά είναι μερικά από τα θέματα που θίγονται για την ταυτότητα μιας ηπείρου τόσο μακρινής και τόσο κοντινής παράλληλα.

 

 

 

25η εκπομπή

Κυριακή 11 Ιουνίου 13.00 - 14.00 ΣτοΚόκκινο105,5

1917: ένα πολυτροπικό συμβάν

Συζητούν η Άντα Διάλλα και ο Κωστής Καρπόζηλος

Με αφορμή τα εκατό χρόνια από το 1917 η Ιστορία στο Κόκκινο ανοίγει έναν κύκλο συζητήσεων γύρω από την Επανάσταση, την Τέχνη και την Ουτοπία. Ο Κωστής Καρπόζηλος και η Άντα Διάλλα συζητούν γύρω από το 1917, τη στιγμή της επανάστασης, και την ανάγκη να ξανασκεφτούμε τα όσα συνέβησαν τότε, όχι ως νομοτέλεια, αλλά ως μία ρευστή και δυναμική ιστορική διαδικασία. Στο πλαίσιο αυτό αναφέρονται στην πραγματοποίηση ενός τριημέρου (24-26 Νοεμβρίου 2017) στην Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών που φιλοδοξεί να θέσει με νέους όρους την επαναστατική εμπειρία του 20ου αιώνα.

 

 

 

24η εκπομπή

Κυριακή 28 Μαΐου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ο Πολίτης: ορόσημο μίας εποχής

Συζητούν ο Παντελής Μπουκάλας και ο Ηλίας Νικολακόπουλος  

Τη Δευτέρα 29 Μαΐου του 2017, εννιά χρόνια μετά το θάνατο του Άγγελου Ελεφάντη, τα ΑΣΚΙ θα αναρτήσουν στο διαδίκτυο το σύνολο των τευχών του Πολίτη και του Δεκαπενθήμερου Πολίτη. Με αυτήν την αφορμή, ο Ηλίας Νικολακόπουλος και ο Παντελής Μπουκάλας συζητούν γύρω από το εμβληματικό περιοδικό της Μεταπολίτευσης, που σφράγισε τη διαμόρφωση και εξέλιξη των ιδεών της ανανεωτικής αριστεράς. Ανατρέχοντας στην ίδρυση του περιοδικού και στην ακτινοβολία της προσωπικότητας του Άγγελου Ελεφάντη η εκπομπή αναδεικνύει τον ξεχωριστό ρόλο του Πολίτη, τις συλλογικότητες και τις διεργασίες που τροφοδότησε η αδιάλειπτη κυκλοφορία του, αλλά και τη σύνθετη σχέση ανάμεσα στην πολιτική και πολιτισμική παρέμβαση στο μεταβαλλόμενο μεταπολιτευτικό πεδίο.

 

 

 

23η εκπομπή

Κυριακή 14 Μαΐου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο105,5

Σχολικά εγχειρίδια και πόλεμοι της ιστορίας

Συζητούν ο Χάρης Αθανασιάδης και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον Χάρη Αθανασιάδη, αναπληρωτή καθηγητή στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, για την σχέση δημόσιας και σχολικής ιστορίας και για τη σημασία και τον ρόλο της τελευταίας στη διαμόρφωση της ιστορικής κουλτούρας των Νεοελλήνων. Με αφορμή τις διαμάχες γύρω από σχολικά εγχειρίδια στον ελληνικό 20ό αιώνα, η συζήτηση επικεντρώνεται στους «πολέμους της ιστορίας», παλαιότερους και σύγχρονους, και στον ρόλο των ιστορικών σε αυτούς.

 

 

 

22η εκπομπή

Κυριακή 7 Μαΐου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Η Εξωκοινοβουλευτική Αριστερά στη δεκαετία του ΄70: Τα πρώτα βήματα της «άλλης» αριστεράς 

Συζητούν ο Μάνος Αυγερίδης και ο Δημήτρης Γλύστρας

Τα πρώτα μεταπολιτευτικά χρόνια και η έντονη πολιτικοποίηση που ακολούθησε την πτώση της Χούντας αποτέλεσαν τον καμβά για έναν μεγάλο μετασχηματισμό της ελληνικής αριστεράς. Οι Εξωκοινοβουλευτικές δυνάμεις της ήλθαν στο προσκήνιο διεκδικώντας πολιτική ανατροπή. Σε αυτό το σκηνικό τα μέλη των οργανώσεων συγκροτούν τη δική τους ταυτότητα και διαμορφώνουν διακριτό πολιτισμικό στίγμα.  Ο Μάνος Αυγερίδης συζητά με τον δημοσιογράφο και ιστορικό Δημήτρη Γλύστρα για την γενεαλογία της Εξωκοινοβουλευτικής Αριστεράς και την δράση της τα πρώτα Μεταπολιτευτικά χρόνια. Τα διαφορετικά ιδεολογικά ρεύματα, η καταγωγή των οργανώσεων, οι διασπάσεις και η χαμένη ευκαιρία της ριζοσπαστικοποίησης. Η καθημερινή εμπειρία των μελών και οι πολιτικές αναζητήσεις ενός κόσμου που αναζήτησε τη ρήξη με την αστική δημοκρατία του Καραμανλή και διαμόρφωσε σε μεγάλο βαθμό την ελληνική κινηματική κουλτούρα του σήμερα. 

    

 

 

21η εκπομπή

Κυριακή 30 Απριλίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

 

Ξενοκρατία: Έλληνες, Βρετανοί και η Ιόνιος Πολιτεία

 

Συζητούν ο Κωστής Καρπόζηλος και ο Σάκης Γκέκας

 

Ο Κωστής Καρπόζηλος, ιστορικός, συζητά με τον Σάκη Γκέκα, αναπληρωτή καθηγητή Ιστορίας στο YorkUniversity του Toronto, γύρω από την ιστορική διαδρομή των Επτανήσων το 19ο αιώνα, με αφορμή το βιβλίο του Xenocracy: State, Class and Colonialism in the Ionian Islands, 1815-1864 (Berghahn Books, 2016). Συζητώντας για την ταξική διάρθρωση, τις κοινωνικές δυναμικές και τη στρατηγική της Μεγάλης Βρετανίας στα Επτάνησα τοποθετούν το παράδειγμα της Ιονίου Πολιτείας στο πλέγμα του αποικιακού κόσμου, ενώ φωτίζουν τα νήματα που συνδέουν την πολιτική της ξενοκρατίας με τον κλονισμό της σε στιγμές κρίσης του 19ου αιώνα.

 

 

20η εκπομπή

Κυριακή 9 Απριλίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Πενήντα χρόνια από την Δικτατορία του 1967: το προδικτατορικό φοιτητικό κίνημα, η αντίσταση και η λειτουργία του χουντικού καθεστώτος  

Συζητούν ο Γιάννης Τζαννετάκος και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος

Με αφορμή την επέτειο των πενήντα ετών από το πραξικόπημα αλλά και με αφορμή το συνέδριο των ΑΣΚΙ και του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών συζητούν για την δικτατορία ο δημοσιογράφος Γιάννης Τζαννετάκος και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος. Στην συζήτηση παρουσιάζονται, ως προθάλαμος της αντίστασης, οι συνθήκες δημιουργίας και δράσης του φοιτητικού κινήματος της δεκαετίας του 1960 και οι ιδιαιτερότητες της γενιάς του 114 η οποία και το συγκρότησε. Στη συνέχεια δίνεται το κλίμα των πρώτων μηνών της χούντας, η  ενεργοποίηση των προοδευτικών δυνάμεων εναντίον του καθεστώτος, οι αντιστασιακές οργανώσεις και τα χαρακτηριστικά τους. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η ανάδειξη στην εκπομπή, των «φιλολαϊκών» ενεργειών της χουντικής κυβέρνησης ως μέσο σύνδεσης της με τον κόσμο της γεωργίας και γενικότερα της εργασίας, και βεβαίως ως μια προσπάθεια υπερπήδησης των συνεπειών που είχαν οι διώξεις, η καταστολή και τα βασανιστήρια που εφάρμοζε.

Η συζήτηση στην συνέχεια προχωράει στο εσωτερικό πλέον των ετών της δικτατορίας και στην περίοδο μετά τις συλλήψεις των μελών των αρχικών αντιστασιακών οργανώσεων και μετά τις μεγάλες δίκες των ετών 1968-1970 όταν, δίνουν ελπίδες αφενός η δημιουργία του νέου φοιτητικού αντιστασιακού κινήματος και αφετέρου η συγκρότηση ενός ευρύτερου μετώπου εναντίον της χούντας στο οποίο συμμετείχαν άμεσα και έμμεσα μεγάλος αριθμός του προδικτατορικού πολιτικού προσωπικού όπως και μεγάλος αριθμός δραστήριων επιστημόνων και ανθρώπων των τεχνών και των γραμμάτων. Στην προσπάθεια αυτή, της δημιουργίας ενός ευρύτατου και ισχυρού «αντιπολιτευτικού» μετώπου εντάσσεται και η έκδοση του περιοδικού «Προσανατολισμοί» του οποίου ο καλεσμένος της εκπομπής ήταν συνεκδότης.

   

 

 

 

19η εκπομπή

Κυριακή 2 Απριλίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Αντιμέτωποι με το «Ευρωπαϊκό Παράδοξο»: η επιστροφή των εθνικισμών

Συζητούν ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης, ο Κωστής Καρπόζηλος και ο Χρήστος Χατζηιωσήφ

Με αφορμή το νέο βιβλίο του Χρήστου Χατζηιωσήφ Η ευρωπαϊκή ενοποίηση, η Γερμανία και η επιστροφή των εθνικισμών (Βιβλιόραμα, 2017) οι τρεις ιστορικοί συζητούν για το μέλλον της Ευρώπης και τους σχεδιασμούς που έχουν οδηγήσει στην οικονομική και πολιτική κυριαρχία της σύγχρονης Γερμανίας. Συζητώντας για τη διαδικασία της ευρωπαϊκής ενοποίησης μετά το 1989 αναδεικνύουν το ρόλο του εθνικισμού ως εργαλείου τιθάσευσης των κοινωνικών αντιθέσεων, φωτίζουν τις ιστορικές καταβολές των σύγχρονων σχεδίων του γερμανικού κεφαλαίου, και ανιχνεύουν τους τρόπους που από την επιδίωξη της σύγκλισης η Ευρώπη πλέον αποδέχεται ως φυσική την όξυνση της ανισότητας μεταξύ των κρατών της και στο εσωτερικό κάθε χώρας ξεχωριστά. 

 

 

 

18η εκπομπή

Κυριακή 26 Μαρτίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Νίκος Μπελογιάννης: επιστρέφοντας στην Αμαλιάδα

Συζητούν ο Ηλίας Νικολακόπουλος και ο Στάθης Κουτρουβίδης

Με αφορμή τα επικείμενα εγκαίνια του Μουσείου Μπελογιάννη στην Αμαλιάδα, τη Δευτέρα 27 Μαρτίου, ο Ηλίας Νικολακόπουλος συζητά με τον ιστορικό Στάθη Κουτρουβίδη, που συμμετείχε στην επιμέλεια της μόνιμης έκθεσης του μουσείου, για τη ζωή και την πολιτική δράση του ιστορικού στελέχους της Αριστεράς και του κομμουνιστικού κινήματος. Εξήντα πέντε χρόνια μετά την εκτέλεση του Νίκου Μπελογιάννη και των συντρόφων του στις 30 Μαρτίου 1952, ο δήμος Ήλιδος και η ελληνική πολιτεία αναγνωρίζουν τις δύσκολες μετεμφυλιακές συνθήκες και τιμούν τον άνθρωπο που έγινε παγκόσμιο σύμβολο της Ειρήνης και της Δημοκρατίας. Ποια η διαδρομή του Νίκου Μπελογιάννη από την Αμαλιάδα στο κομμουνιστικό κίνημα, την υπερορία και τέλος την σύλληψη και φυλάκισή του; Ποια η στάση του ελληνικού κράτους έως σήμερα για το ακανθώδες θέμα της εκτέλεσής του και πώς φτάσαμε στην ίδρυση ενός Μουσείου στην μνήμη του, το οποίο στεγάζεται στο πατρικό πανδοχείο, που παραχωρήθηκε στο δήμο από τον γιο του Ν.Ν. Μπελογιάννη.

 

 

17η εκπομπή

Κυριακή 19 Μαρτίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5 (μεταδόθηκε σε επανάληψη)

Ανάμεσα στις επετείους δύο επαναστάσεων

Συζητούν ο Βασίλης Παναγιωτόπουλος, ο Ηλίας Νικολακόπουλος και ο Δημήτρης Δημητρόπουλος

Με αφορμή την έκδοση του βιβλίου: Δύο πρίγκιπες στην Ελληνική Επανάσταση. Επιστολές αυτόπτη μάρτυρα και ένα υπόμνημα του πρίγκιπα Γεώργιου Καντακουζηνού, το οποίο εκδόθηκε πρόσφατα από το Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών και τις Εκδόσεις Ασίνη ο Ηλίας Νικολακόπουλος και ο Δημήτρης Δημητρόπουλος συζητούν με τον Βασίλη Παναγιωτόπουλο.

Ο Βασίλης Παναγιωτόπουλος, ιστορικός, ομότιμος Διευθυντής Ερευνών του Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών, επιμελήθηκε την ελληνική μετάφραση ενός φυλλαδίου με δύο κείμενα των αδελφών Γεώργιου και Αλέξανδρου Καντακουζηνού, που είχε τυπωθεί για πρώτη φορά στη Χάλλη της Σαξονίας το 1824. Ξεκινώντας από αυτό έγραψε μια σημαντική πολυσέλιδη, τεκμηριωμένη μελέτη που προσφέρει μία νέα θέαση για την επανάσταση στις Παραδουνάβιες Ηγεμονίες. Οι δύο επέτειοι της έναρξης της εξέγερσης στις Ηγεμονίες στο Γαλάτσι στις 21 Φεβρουαρίου και της επανάστασης στην Πελοπόννησο στις 25 Μαρτίου 1821, θα δώσουν το ερέθισμα για μία γενικότερη συζήτηση που αφορά τον Αγώνα του 1821, τη φύση και τις τύχες της Επανάστασης.

   

 

 

16η εκπομπή

Κυριακή 12 Μαρτίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

 

Η αστυνομία πόλεων στο Μεσοπόλεμο. Κρατικός έλεγχος και νέες μορφές αστυνόμευσης

Συζητούν ο Αχιλλέας Φωτάκης και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον ιστορικό Αχιλλέα Φωτάκη για τη συγκρότηση της αστυνομίας πόλεων της δεκαετία του 1920 και τον ρόλο της βρετανικής αποστολής. Οι δυο ιστορικοί συζητούν για τον ρόλο του νέου σώματος, τον άοπλο χαρακτήρα του, τη σχέση του με τη Χωροφυλακή, τις αρμοδιότητές του και τη στάση του απέναντι στις πολιτικές διενέξεις, σε μια περίοδο που το κράτος μεταβάλλεται και επιδιώκει τον όλο και μεγαλύτερο έλεγχο του κοινωνικού σώματος, με τη χρησιμοποίηση νέων οργάνων και τεχνικών.

 

  

15η εκπομπή

Κυριακή 5 Μαρτίου 13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Επιτηρούμενες ζωές-επιτηρούμενες ζώνες: μουσική, χορός και υποκειμενικότητα στη Μακεδονία

Συζητούν η Μαρίκα Ρόμπου-Λεβίδη, ο Λεωνίδας Εμπειρίκος και ο Κωστής Καρπόζηλος

Ο Κωστής Καρπόζηλος συνομιλεί με την κοινωνική ανθρωπολόγο Μαρίκα Ρόμπου-Λεβίδη και τον ιστορικό Λεωνίδα Εμπειρίκο για τις κοινότητες των σλαβοφώνων της Ανατολικής Μακεδονίας και το βιβλίο της Μαρίκας Ρόμπου-Λεβίδη Επιτηρούμενες Ζωές (Εκδόσεις Αλεξάνδρεια, 2016). Εστιάζοντας στη μουσική, τους χορούς και την ύπαρξη πολλαπλών εκδοχών (ελληνόφωνων και σλαβόφωνων) στους στίχους των παραδοσιακών τραγουδιών της περιοχής η συζήτηση αναδεικνύει την απόκρυψη, την απαγόρευση, την μετάφραση και την εμπρόθετη δράση των υποκειμένων προκειμένου να ενταχτούν στον ελληνικό εθνικό κορμό. Από που αντλεί τη μελωδία του η Μακεδονία Ξακουστή; Ποιοί είναι οι “ντόπιοι”, οι “ξένοι” και οι “πρόσφυγες” στα χωριά της ανατολικής Μακεδονίας; Πώς λειτουργούν οι εθνικιστικοί ανταγωνισμοί και οι δημογραφικές μεταβολές; Η εκπομπή διανθίζεται με “ντόπια” και “ελληνικά” τραγούδια, ένα μοναδικό και πρωτότυπο υλικό που υπογραμμίζει τις αντοχές και τους μετασχηματισμούς της μνήμης και των σχέσεων εξουσίας στην περιοχή της ανατολικής Μακεδονίας. 

 

 

14η εκπομπή

Κυριακή  26 Φεβρουαρίου  13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ιστορική κουλτούρα και διαδίκτυο. Αναζητώντας τις σχέσεις

Συζητούν ο Μήτσος Μπιλάλης και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

Ο Βαγγέλης  Καραμανωλάκης συνομιλεί με τον ιστορικό, επίκουρο καθηγητή της Θεωρίας και Τεχνολογίας της Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο της Θεσσαλίας, Μήτσο Μπιλάλη για τη σχέση της σύγχρονης ιστορικής κουλτούρας με το διαδίκτυο. Πόσο άλλαξε το διαδίκτυο τη σχέση μας με την ιστορία, πόσο έφτιαξε ένα καινούργιο καθεστώς ιστορικότητας ιδιαίτερα για το ευρύ κοινό; Πόσο αιτήματα όπως η ιστορική αλήθεια ή η εγκυρότητα ή διαχωρισμοί όπως το δημόσιο ή ιδιωτικό διατηρούν την ισχύ τους σήμερα, με βάση τις τεχνολογικές εξελίξεις; Πως μιλάμε για το τραυματικό παρελθόν και τις κληρονομιές του στην εποχή του facebook και των προσωπικών αναρτήσεων; 

 

 

13η εκπομπή

Κυριακή  19 Φεβρουαρίου  13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ψηφιακό Μουσείο Μακρονήσου: ένα online μουσείο που μόλις εγκαινιάστηκε

Συζητούν ο Τάσος Σακελλαρόπουλος και ο Στρατής Μπουρνάζος

Εδώ και λίγες μέρες, βρίσκεται «στον αέρα» του διαδικτύου το Ψηφιακό Αρχείο Μακρονήσου (www.makronissos.org), μια «παραγωγή» των Αρχείων Σύγχρονης Κοινωνικής Ιστορίας. Επίσης, το 2017  είναι το έτος που συμπληρώνονται εβδομήντα χρόνια από την ίδρυση του στρατοπέδου της Μακρονήσου, ενός από τα μεγάλα στίγματα την ελληνική ιστορία του 20ού αιώνα, συμβόλου της κρατικής βαρβαρότητας και του βασανισμού.

Ο Στρατής Μπουρνάζος και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος παρουσιάζουν το περιεχόμενο του νέου Μουσείου, μιλάνε για την έννοια του ψηφιακού μουσείου, σκιαγραφούν ένα βασικό χρονικό του του στρατοπέδου Μακρονήσου  και ανοίγουν τα μεγάλα θέματα της ιστορίας της Μακρονήσου: τη βία και τον βασανισμό, σωματικό και ψυχικό, την προπαγάνδα, τις δηλώσεις μετανοίας, τη ζωή των εξορίστων.

  

 

 

12η εκπομπή

Κυριακή  12 Φεβρουαρίου  13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Αντιμέτωποι με τον Αμερικανικό Αιώνα

Συζητούν η Ιωάννα Λιαλιώτου και ο Κωστής Καρπόζηλος

Είμαστε αντιμέτωποι με κάτι το πρωτοφανές; Η ανάδειξη του Ντόλαντ Τραμπ και τα πρώτα βήματα της προεδρείας του μας φέρνουν αντιμέτωπους με μία νέα πραγματικότητα. Ο Κωστής Καρπόζηλος και η Ιωάννα Λαλιώτου συζητούν γύρω από τις σύγχρονες αμερικανικές εξελίξεις αναδεικνύοντας το ιστορικό βάθος του συντηρητισμού, του φυλετισμού και του απομονωτισμού στις Ηνωμένες Πολιτείες. Εστιάζοντας στην υπόσχεση επιστροφής στον απολεσθέντα παράδεισο της μεταπολεμικής ευημερίας αναδεικνύουν το ελκτικό όραμα της ιστορικής νοσταλγίας και σχολιάζουν τις σύγχρονες κοινωνικές αντιστάσεις και τα κοινωνικά κινήματα που συγκλονίζουν τις αμερικανικές πόλεις.

 

 

 

11η εκπομπή

Κυριακή  5 Φεβρουαρίου  13.00 - 14.00 Στο Κόκκινο 105,5

Μεταπολίτευση 1974-1975: Στιγμές μιας μετάβασης

Συζητούν ο Ηλίας Νικολακόπουλος, ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος

Στην πρώτη εκπομπή του νέου κύκλου της Ιστορίας στο Κόκκινο ο Ηλίας Νικολακόπουλος συζητά με τον Βαγγέλη Καραμανωλάκη και τον Τάσο Σακελλαρόπουλο για τις συγκλονιστικές αλλαγές που έζησε η ελληνική κοινωνία το διάστημα των λίγων μηνών, από τον Ιούλιο του 1974 έως σχεδόν το τέλος του 1975, αλλαγές που εξασφάλισαν με επιτυχία τη μετάβαση της χώρας από το δικτατορικό καθεστώς στην κοινοβουλευτική αβασίλευτη δημοκρατία. Μέσα από μια σειρά από παραδείγματα (πολιτικά κόμματα, στρατός, ανώτατη εκπαίδευση) συζητούν για αυτή τη «σύντομη Μεταπολίτευση» και τις διαδικασίες διαχείρισης των μετεμφυλιακών κληρονομιών και παράλληλα ικανοποίησης των προσδοκιών που είχε γεννήσει ο αντιδικτατορικός αγώνας στην ελληνική κοινωνία.

 

 

 

10η εκπομπή

Κυριακή 18 Δεκεμβρίου 12.00 - 13.00 Στο Κόκκινο 105,5

Νομοθετώντας την ιστορική μνήμη

Συζητούν ο Γιώργος Κόκκινος και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης


Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά με τον καθηγητή  της Ιστορίας και της Διδακτικής της Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο του Αιγαίου Γιώργο Κόκκινο με αφορμή τους γαλλικούς μνημονικούς νόμους, το ζήτημα της διαχείρισης της ιστορικής μνήμης του τραυματικού παρελθόντος. Ποιος είναι αυτός που ορίζει το τι και πως μπορεί να θυμάται μια κοινωνία ως τραυματικό, πόσο η νομοθετική εξουσία έχει δικαίωμα να παρεμβαίνει στο όνομα της υπεράσπισης της αλήθειας των όσων έχουν συμβεί, που τελειώνει η δικαιοδοσία των ιστορικών στη διατήρηση της ιστορικής ακρίβειας, τι σημαίνει το καθήκον της μνήμης και ιδιαίτερα για τις νεότερες γενιές  στις ευρωπαϊκές κοινωνίες των αρχών του 21ου αιώνα;

 

 

9η εκπομπή

Κυριακή 11 Δεκεμβρίου 12.00 - 13.00 Στο Κόκκινο 105,5

Πανκ ιστορίες

 

Συζητούν ο Γιάννης Κολοβός και ο Κωστής Καρπόζηλος

Ο ιστορικός Γιάννης Κολοβός συζητά με τον Κωστή Καρπόζηλο για την ανάδυση της ελληνικής πανκ σκηνής στα τέλη της δεκαετίας του 1970 και την εξέλιξη της μέχρι τις ημέρες μας. Εκκινώντας από τη δυναμική εμφάνιση του πανκ και τη συγκρότηση μίας εναλλακτικής νεανικής ταυτότητας οι δύο ιστορικοί εξετάζουν τη σχέση του πανκ με τα κινήματα αμφισβήτησης, τις καταλήψεις στέγης και τη θεσμική και ριζοσπαστική αριστερά.

 

 

8η εκπομπή

Κυριακή 4 Δεκεμβρίου 12.00 - 13.00 Στο Κόκκινο 105,5

Μαθητικό κίνημα και  νυχτερινή εκπαίδευση στη μετεμφυλιακή Ελλάδα

Συζητούν η Δήμητρα Λαμπροπούλου και ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης

Η ιστορικός Δήμητρα Λαμπροπούλου συζητά με τον Βαγγέλη Καραμανωλάκη για το μαθητικό κίνημα της δεκαετίας του 1950 και 1960, επικεντρώνοντας στους μαθητές των νυχτερινών σχολείων. Εκκινώντας από τη σημασία της εκπαίδευσης ως αγαθό στην ελληνική κοινωνία, οι δυο ιστορικοί συζητούν για την παρουσία των μαθητών των νυχτερινών σχολείων στους κοινωνικούς αγώνες,  τις οργανώσεις τους, τη σχέση τους με την Αριστερά, τα αιτήματα και τις κινητοποιήσεις τους στο πλαίσιο της ελληνικής μετεμφυλιακής πραγματικότητας και των ευρύτερων νεολαϊίστικων κινημάτων.

 

  

7η εκπομπή

Κυριακή 27 Νοεμβρίου 12.00 - 13.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ο ελληνικός εμφύλιος ως παρελθόν

 

Συζητούν ο Μάνος Αυγερίδης και ο Πολυμέρης Βόγλης

Ο Μάνος Αυγερίδης, υπ. διδάκτορας του Πανεπιστημίου Αθηνών, συζητά στο στούντιο με τον αναπληρωτή καθηγητή ιστορίας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Πολυμέρη Βόγλη με αφορμή το συνέδριο των ΑΣΚΙ «Διαδρομές του παρελθόντος: ο εμφύλιος πόλεμος στη δημόσια ιστορία και τη μνήμη», που θα πραγματοποιηθεί την Παρασκευή και το Σάββατο, 2 και 3 Δεκεμβρίου, στο Ιωνικό Κέντρο (Λυσίου 11, Πλάκα). Ο ελληνικός εμφύλιος πόλεμος (1946-1949) για δεκαετίες διαίρεσε βαθιά την ελληνική κοινωνία και αποτέλεσε το «φίλτρο» μέσα από το οποίο έγινε αντιληπτή συνολικά η δεκαετία του 1940. Στη διάρκεια των δεκαετιών που μεσολάβησαν από τη λήξη του η θέση του εμφυλίου στη συλλογική μνήμη και τη δημόσια σφαίρα άλλαζε καθώς μεταβαλλόταν η ιστορική συγκυρία. Οι δύο ιστορικοί συζητούν γι’ αυτή τη διαδρομή από το τέλος του πολέμου μέχρι σήμερα, για την πρόσφατη διαμάχη για τη δεκαετία 1940, για τη βία και την ιστορική διαπραγμάτευσή της, για την περιοδολόγηση και τις λέξεις-κλειδιά του εμφυλίου πολέμου, καθώς και για τη δημόσια ιστορία και τη σημασία της στη μελέτη ενός τόσο συγκρουσιακού πεδίου.  

 

 

 

6η εκπομπή

Κυριακή 20 Νοεμβρίου 12.00 - 13.00 Στο Κόκκινο 105,5

1956: ο κόσμος όλος έγινε άνω κάτω

Συζητούν ο Κωστής Καρπόζηλος και ο Τάσος Κωστόπουλος

Ο Κωστής Καρπόζηλος συζητά στο στούντιο με τον δημοσιογράφο και ιστορικό Τάσο Κωστόπουλο.

Το 1956 εκπροσωπεί μία τομή στην παγκόσμια ιστορία. Η μυστική έκθεση στο 20ο συνέδριο του ΚΚΣΕ, η εξέγερση στην Ουγγαρία και η επέμβαση των δυτικών δυνάμεων στη διώρυγα του Σουέζ σκιαγραφούν τη νέα εποχή της αποσταλινοποίησης, του δόγματος της ειρηνικής συνύπαρξης και της αποαποικιοποίησης. Με αφορμή την έκδοση του νέου τεύχους του Αρχειοταξίου, το οποίο είναι αφιερωμένο στο 1956, οι δύο ιστορικοί συνομιλούν για τους πολλαπλούς κλυδωνισμούς και την επίπτωση των διεθνών εξελίξεων στην ελληνική πραγματικότητα. Ειδικότερα ο Τάσος Κωστόπουλος παρουσιάζει την έρευνά του για τη σκλήρυνση του ελληνικού αντικομμουνιστικού κράτους και των παρακρατικών μηχανισμών στο φόντο των εξελίξεων στην Ανατολική Ευρώπη και τη δυναμική της αριστεράς στην Ελλάδα. Πώς υποδέχτηκαν οι ελληνικές αρχές την ανέλπιστη άφιξη μιας ομάδας πολιτικών προσφύγων από την Πολωνία στα ελληνο-γιουγκοσλαβικά σύνορα; Ποιά ημερήσια εφημερίδα φιλοξένησε τις απόψεις των μηχανισμών της ΚΥΠ γύρω από το θέμα; Ποιά ήταν η επιρροή του παγκόσμιου 1956 στη συγκρότηση των μηχανισμών που οδήγησαν μια δεκαετία μετά στην ελληνική δικτατορία;

 

 

 

 

5η εκπομπή

Κυριακή 13 Νοεμβρίου 12.00 - 13.00 Στο Κόκκινο 105,5

Μία ασύμπτωτη σχέση; «Εξευρωπαϊσμός» και Δικτατορία στα χρόνια της ανάπτυξης

Συζητούν ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης και ο Χρήστος Τσάκας

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά στο στούντιο με τον μεταδιδακτορικό ερευνητή του Ελεύθερου Πανεπιστημίου του Βερολίνου (FUBerlin), ιστορικό Χρήστο Τσάκα.

Η δικτατορία των συνταγματαρχών αντιμετωπίζεται συνήθως ως μία παρένθεση στην ευρωπαϊκή πορεία της Ελλάδας. Πράγματι, ως αποτέλεσμα του πραξικοπήματος της 21ης Απριλίου 1967, η ΕΟΚ «πάγωσε» την ελληνική σύνδεση, εγκαινιάζοντας μια περίοδο «τρέχουσας διαχείρισης» των «τεχνικών ζητημάτων» της Συμφωνίας των Αθηνών (1961). Ωστόσο, τα «τεχνικά ζητήματα» κάθε άλλο παρά δευτερεύουσας σημασίας αποδείχτηκαν, ενώ το ερώτημα των σχέσεων με την ΕΟΚ αποτέλεσε την επιτομή του πολιτικού προβλήματος των συνταγματαρχών ήδη από την επαύριο της αποβολής/αποχώρησης της χώρας από το Συμβούλιο της Ευρώπης (1969). Με σημείο αφετηρίας τη μεταπολεμική οικονομική ανάπτυξη, οι δύο ιστορικοί αναστοχάζονται πάνω στην έννοια του εξευρωπαϊσμού και συνομιλούν για τη σχέση πολιτικής και οικονομίας, το ρόλο των ιδιωτικών συμφερόντων στη διαμόρφωση της ευρωπαϊκής στρατηγικής του ελληνικού κράτους και τη θέση της δικτατορίας των συνταγματαρχών στην ελληνική ιστορία.

    

 

 

4η εκπομπή

Κυριακή 30 Οκτωβρίου 12.00 - 13.00 Στο Κόκκινο 105,5

Γιατί ο Μεσοπόλεμος; Μια εκπομπή για την περίοδο ανάμεσα στη Μικρασιατική Καταστροφή και τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο

Συζητούν ο Ηλίας Νικολακόπουλος, ο Σωτήρης Ριζάς και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος

Με αφορμή του ετήσιο σεμινάριο μεταπτυχιακών φοιτητών, όπου στο τρέχον εξάμηνο έχει θέμα τον ελληνικό Μεσοπόλεμο, συζητούν στο στούντιο ο Ηλίας Νικολακόπουλος, ο Σωτήρης Ριζάς και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος.

Στην διάρκεια της εκπομπής αναπτύσσεται ο πολιτικός, κοινωνικός και πολιτειακός χαρακτήρας της ιστορικής περιόδου που έχει αφετηρία την Μικρασιατική καταστροφή και κατάληξη την εμπλοκή της χώρας στον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο. Πρόκειται για μια πλούσια περίοδο όπου αφενός διατηρεί την ιστορική αυτοτέλειά της λόγω της έλευσης και εγκατάστασης των προσφύγων της Καταστροφής, της κήρυξης της προεδρευόμενης Δημοκρατίας αλλά και της εγκαθίδρυσης της Δικτατορίας της 4ηςΑυγούστου. Αφετέρου όμως, πρόκειται για τα χρόνια που διαμορφώνεται το ριζικό σύστημα και συγκροτείται ο προθάλαμος της ισχυρής ιστορικά δεκαετίας του 1940.

Έτσι, με την παραπάνω προβληματική και προσέγγιση, στην ραδιοφωνική συζήτηση παρουσιάζονται μεταξύ άλλων: η εκλογική συμπεριφορά των προσφύγων, η λειτουργία των μεγάλων παρατάξεων μετά την εκτέλεση των Έξι, η παρουσία της Αριστεράς, οι εξωτερικές σχέσεις, οι συνθήκες λειτουργίας της νεαρής Δημοκρατίας, η τελευταία τετραετία του πρωθυπουργού Ελευθέριου Βενιζέλου, η οικονομική λειτουργία της χώρας. Τέλος στην εκπομπή παρουσιάζεται η μεταξική δικτατορία και το καθεστώς της, καθώς και οι διαστάσεις που είχε η αποδοχή ή μη του ίδιου του δικτάτορα Μεταξά.

 

 

3η εκπομπή

Κυριακή 23 Οκτωβρίου 12.00 - 13.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ένας παγκόσμιος πόλεμος: Έλληνες μετανάστες στην Αμερική και ο Β’ Π.Π.

Συζητούν ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης και ο Κωστής Καρπόζηλος

Ο Βαγγέλης Καραμανωλάκης συζητά στο στούντιο με τον Διευθυντή των ΑΣΚΙ, ιστορικό Κωστή Καρπόζηλο.

Η 28η Οκτωβρίου του 1940 ήταν για τις Ηνωμένες Πολιτείες μία μέρα όπως οι άλλες. Για χιλιάδες όμως Αμερικανούς πολίτες ελληνικής και ιταλικής καταγωγής ήταν μια ξεχωριστή μέρα: οι παλιές τους πατρίδες ήταν πλέον σε εμπόλεμη κατάσταση. Με αφορμή το γεγονός αυτοί δυο ιστορικοί συνομιλούν για το πώς βίωσαν οι μεταναστευτικοί πληθυσμοί των ΗΠΑ την παγκόσμια πολεμική αναμέτρηση, την επιρροή των αντιφασιστικών ιδεών στην αμερικανική κοινωνία και την ενατένιση μίας νέας μεταπολεμικής συμφωνίας που θα στηριζόταν στις αρχές της κοινής συμμαχικής προσπάθειας. Στο επίκεντρο της συζήτησής τους τίθεται, επίσης, η  δυναμική της πολιτικής φαντασίας σε καιρούς κρίσης και οι ιστορικές συνθήκες που οδήγησαν στην μεταπολεμική περιθωριοποίηση της μεταναστευτικής και αμερικανικής αριστεράς. 

 

 

2η εκπομπή

Κυριακή 9 Οκτωβρίου 12.00 - 13.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ανθρώπινα Δικαιώματα: μία ιστορία με μέλλον

Συζητούν ο Δημήτρης Χριστόπουλος και ο Ηλίας Νικολακόπουλος

Ο Ηλίας Νικολακόπουλος συζητά στο στούντιο με τον Δημήτρη Χριστόπουλο, πρόεδρο της Διεθνούς Ομοσπονδίας για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου.

Στις 27 Αυγούστου 2016 ο Δημήτρης Χριστόπουλος εξελέγη πρόεδρος της Διεθνούς Ομοσπονδίας για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου, μίας οργάνωσης με 184 τοπικές ενώσεις σε περισσότερες από εκατό χώρες του πλανήτη. Με αφορμή την σημαντική αυτή εξέλιξη θα συνομιλήσουμε για το περιεχόμενο των ανθρωπίνων δικαιώματων στον 21ο αιώνα και τις προκλήσεις που δημιουργεί η ανάδυση αυταρχικών καθεστώτων, η όξυνση της κοινωνικής ανισσότητας και η συρρίκνωση των πολιτικών και κοινωνικών δικαιωμάτων. Στο πλαίσιο αυτό, η εκπομπή θα αναδείξει την ιστορική διαδρομή της Ελληνικής Ένωσης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου που ιδρύθηκε στον Μεσοπόλεμο, τις δύσκολες συνθήκες της μετεμφυλιακής πραγματικότητας και τις νέες προτεραιότητες που ανακύπτουν από την καθημερινή μεταμόρφωση της Ελλάδας και της Ευρώπης από τη σύγχρονη προσφυγική εισροή. 

 

 

 

1η εκπομπή

Κυριακή  2 Οκτωβρίου 12.00 - 13.00 Στο Κόκκινο 105,5

Ο Πειραιάς, από την προσφυγιά στην Αντίσταση

Συζητούν η Ελένη Κυραμαργιού, ο Νίκος Μπελαβίλας, ο Ηλίας Νικολακόπουλος και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος

 

Ο Ηλίας Νικολακόπουλος και ο Τάσος Σακελλαρόπουλος συζητούν στο στούντιο με τον αναπληρωτή καθηγητή του ΕΜΠ Νίκο Μπελαβίλα και την ιστορικό στο ΙΙΕ Ελένη Κυραμαργιού

Με αφορμή και σε συνέχεια της εκδήλωσης που πραγματοποίησε ο Δήμος Νίκαιας- Αγίου Ιωάννη Ρέντη στο Μουσείο Μπλόκου Κοκκινιάς, ο πολεοδόμος Νίκος Μπελαβίλας και η ιστορικός Ελένη Κυραμαργιού, παρουσιάζουν τα βήματα και τους ιστορικούς σταθμούς που εξέλιξαν την πόλη και τα περίχωρα του Πειραιά από λιμάνι σε κέντρο βιομηχανικής και εμπορικής ανάπτυξης. Παράλληλα παρουσιάζονται οι γενιές του βιομηχανικού Πειραιά, ο τρόπος και οι τόποι εγκατάστασης των προσφύγων του 1922, οι αλλαγές, οι ανατροπές και οι ζυμώσεις που δημιούργησε η άφιξη εκατοντάδων χιλιάδων ξεριζωμένων.

Στη συνέχεια, οι πρόσφυγες συγκροτούν το ευρύ πλαίσιο που συγκροτεί τον κόσμο της εργασίας στον Πειραιά. Μέσα σε αυτόν τον κόσμο καλλιεργούνται πολιτικές ζυμώσεις και συνειδήσεις και δημιουργούνται οι συνθήκες για την στράτευση στην αντιστασιακή δράση της Κατοχής. Η ανάπτυξη του ΕΑΜ στον Πειραιά πραγματοποιήθηκε σε ιστορικές συνθήκες ιδιαίτερα ενδιαφέρουσες μέσα από την σύνδεση μετρήσιμων ερευνητικών  μεγεθών που συγκροτούν ένα πλήρες ιστορικό πανόραμα.

Στην κατεύθυνση αυτή τέλος, οι δύο καλεσμένοι θα παρουσιάσουν το μέγάλο ερευνητικό  πρόγραμμα στο οποίο μετέχουν και που έχει στόχο την συγκρότηση ενός άτλαντα για τον προσφυγικό Πειραιά.   

 

Έκτος κύκλος εκπομπών 2018-2019

10η εκπομπή: "Η δημοκρατία και η ιστορία: μια πολύπλοκη σχέση" (20/1/2019)

9η εκπομπή: "Μετανάστες στη Γερμανία: η εμπειρία της νεότητας" (13/1/2019)

8η εκπομπή: "Ο Πόλεμος της Αλγερίας και η μνήμη του: από το "σύνδρομο του Βισύ" στο "σύνδρομο της Αλγερίας" (9/12/2018)

7η εκπομπή: "Οι Θρησκευτικοί Πόλεμοι και η ιστοριογραφική "επανάσταση στην Ευρώπη (16ος-17ος αιώνας)" (2/12/2018)

6η εκπομπή: "Κάτι τρέχει με την οικογένεια" (25/11/2018)

5η εκπομπή: Πολιτικό έγκλημα και πολιτικοί κρατούμενοι: διώκτες και διωκώμενοι στον ελληνικό 20ό αιώνα" (18/11/2018)

4η εκπομπή: "Ένας αιώνας από τη λήξη του Μεγάλου Πολέμου" (11/11/2018)

3η εκπομπή: "Σοσιαλιστικό Εργατικό Κόμμα Ελλάδας: ένα βήμα ζωντανής πολιτικής φαντασίας" (4/11/2018)

2η εκπομπή: "Η ιστορία στη μεγάλη οθόνη: η Κατοχή και η Αντίσταση στον ελληνικό κινηματογράφο (1945-1981)" (28/10/2018)

1η εκπομπή: "Οικογενειακοί δεσμοί και συναισθήματα τον 19ο αιώνα και στις αρχές του 20ου " (21/10/2018)

 

Πέμπτος κύκλος εκπομπών 2017-2018

26η εκπομπή: "Ο Μαρκ Μαζάουερ στην Ιστορία στο Κόκκινο" (1/7/2018)

25η εκπομπή: "Για μια ψηφιακή ιστορία της Μεταπολίτευσης (1974-1989)" (17/6/2018)

24η εκπομπή: "Μία ξεχασμένη επέτειος: το ευρωπαϊκό 1848" (10/6/2018)

23η εκπομπή: "Ξαναδιαβάζοντας γράμματα απ' τη φυλακή" (3/6/2018)

22η εκπομπή: "Βυζάντιο: ανάμεσα στο παρελθόν και στο παρόν" (27/5/2018)

21η εκπομπή: "Το Πανεπιστήμιο και οι πολιτικές για την κοινωνία της γνώσης" (20/5/2018)

20η εκπομπή: "Αγρότες και γη: ένας κόσμος σε κίνηση" (6/5/2018)

19η εκπομπή: "Η Εργατική Πρωτομαγιά από το 1886 μέχρι σήμερα: η πολιτική φαντασία στην πράξη" (29/4/2018)

18η εκπομπή: "Ένας Έλληνας στο Παρίσι τον καιρό της δικτατορίας" (22/4/2018)

17η εκπομπή: "Μάρτιν Λούθερ Κινγκ: ένα όνειρο που δεν σβήνει" (1/4/2018)

16η εκπομπή: "Ξαναδιαβάζοντας την ιστορία της Επανάστασης του 1821" (25/3/2018)

15η εκπομπή: "Η διάσπαση του 1968: πενήντα χρόνια μετά" (18/3/2018)

14η εκπομπή: "Κατακτητικός πόλεμος και Βαλκάνια: μία έκθεση από το παρελθόν" (11/3/2018)

13η εκπομπή: "Από τη Δύση στην Ανατολή: οι ξένες αρχαιολογικές αποστολές στην Ελλάδα" (4/3/2018)

12η εκπομπή: "Το ομοφυλόφιλο κίνημα στην Ελλάδα της Μεταπολίτευσης: η ανάδυση ενός νέου συλλογικού υποκειμένου" (25/2/2018)

11η εκπομπή: "Κοινωνικοί αγώνες και κομμουνιστικές ιδέες στην Κύπρο: η εποχή του ΚΚ Κύπρου" (18/2/2018)

10η εκπομπή: "Η "πρώτη έφοδος στον ουρανό": η ακτινοβολία της Παρισινής Κομμούνας και η ελληνική συμμετοχή σ΄αυτήν" (4/2/2018)

9η εκπομπή: "Η ανάδυση του Τρίτου Κόσμου: αδέσμευτος και αντιαποικιακός" (28/1/2018)

8η εκπομπή: "Ηλίας Ηλιού: ένας κορυφαίος πολιτικός της Αριστεράς" (21/1/2018)

7η εκπομπή: "Ένας Σουηδός στην Ελλάδα της Κατοχής" (14/1/2018)

6η εκπομπή: "Μεταπολίτευση: εργάτες και εργάτριες στο προσκήνιο" (10/12/2017)

5η εκπομπή: "Παίζοντας με το παρελθόν: η ιστορία των βιντεοπαιχνιδιών και τα βιντεοπαιχνίδια ως ιστορία" (26/11/2017)

4η εκπομπή: «Ενοικιάζεται και ο Πρύτανης δεν νοιάζεται»: Το φοιτητικό κίνημα στον Μεσοπόλεμο (19/11/2017)

3η εκπομπή: "Ποδοσφαιρικές Ιστορίες" (12/11/2017)

2η εκπομπή: "Το Ιστορικό Αρχείο του Δήμου Αθηναίων και η περίοδος της Κατοχής" (5/11/2017)

1η εκπομπή: "Το βιβλίο και η Αριστερά στη μεταπολεμική Ελλάδα" (22/10/2017)

 

Τέταρτος κύκλος εκπομπών 2016-2017

28η εκπομπή: "Από την άρνηση στράτευσης στην εναλλακτική θητεία: το κίνημα των αντιρρησιών συνείδησης στην Ελλάδα της δεκαετίας του '80" (2/7/2017)

27η εκπομπή: "Γαλλική Σχολή Αθηνών" (25/6/2017)

26η εκπομπή: "Λατινική Αμερική: Μια ήπειρος σε κίνηση" (18/6/2017)

25η εκπομπή: "1917: ένα πολυτροπικό συμβάν" (11/6/2017)

24η εκπομπή: "Ο Πολίτης: ορόσημο μιας εποχής" (28/5/2017)

23η εκπομπή: "Σχολικά εγχειρίδια και πόλεμοι της ιστορίας" (14/5/2017)

22η εκπομπή: "Η Εξωκοινοβουλευτική Αριστερά στη δεκαετία του '70: Τα πρώτα βήματα της "άλλης" αριστεράς" (7/5/2017)

21η εκπομπή: "Ξενοκρατία: Έλληνες, Βρετανοί και η Ιόνιος Πολιτεία" (30/4/2017)

20η εκπομπή: "Πενήντα χρόνια από τη Δικτατορία του 1967: το προδικτατορικό φοιτητικό κίνημα, η αντίσταση και η λειτουργία του χουντικού καθεστώτος" (9/4/2017)

19η εκπομπή: "Αντιμέτωποι με το "Ευρωπαϊκό παράδοξο": η επιστροφή των εθνικισμών" (2/4/2017)

18η εκπομπή: "Νίκος Μπελογιάννης: επιστρέφοντας στην Αμαλιάδα" (26/3/2017)

17η εκπομπή: "Ανάμεσα στις επετείους δύο επαναστάσεων" (19/3/2017, σε επανάληψη)

16η εκπομπή: "Η αστυνομία πόλεων στο Μεσοπόλεμο. Κρατικός έλεγχος και νέες μορφές αστυνόμευσης" (12/3/2017)

15η εκπομπή: "Επιτηρούμενες ζωές-επιτηρούμενες ζώνες: μουσική, χορός και υποκειμενικότητα στη Μακεδονία" (5/3/2017)

14η εκπομπή: "Ιστορική κουλτούρα και διαδίκτυο. Αναζητώντας τις σχέσεις" (26/2/2017)

13η εκπομπή: "Ψηφιακό Μουσείο Μακρονήσου: ένα online μουσείο που μόλις εγκαινιάστηκε" (19/2/2017)

12η εκπομπή: "Αντιμέτωπο με τον Αμερικανικό Αιώνα" (12/2/2017)

11η εκπομπή: Μεταπολίτευση 1974-1975: Στιγμές μιας μετάβασης" (5/2/2017)

10η εκπομπή: "Νομοθετώντας την ιστορική μνήμη" (18/12/2016)

9η εκπομπή: "Πανκ ιστορίες" (11/12/2016)

8η εκπομπή: "Μαθητικό κίνημα και νυχτερινή εκπαίδευση στη μετεμφυλιακή Ελλάδα" (4/12/2016)

7η εκπομπή: "Ο ελληνικός εμφύλιος ως παρελθόν" (27/11/2016)

6η εκπομπή: "1956: ο κόσμος όλος έγινε άνω κάτω" (20/11/2016)

5η εκπομπή: "Μία ασύμπτωτη σχέση; «Εξευρωπαϊσμός» και Δικτατορία στα χρόνια της ανάπτυξης" (13/11/2016)

4η εκπομπή: "Γιατί ο Μεσοπόλεμος;" (30/10/2016)

3η εκπομπή: "Ένας παγκόσμιος πόλεμος: Έλληνες μετανάστες στην Αμερική και ο Β΄ Π.Π." (23/10/2016)

2η εκπομπή: "Ανθρώπινα Δικαιώματα: μία ιστορία με μέλλον" (9/10/2016)

1η εκπομπή: "Ο Πειραιάς, από την προσφυγιά στην αντίσταση" (2/10/2016)

 

Τρίτος κύκλος εκπομπών 2015-2016

28η εκπομπή: "Το Τάμα του Έθνους, η ιστορία μιας εκκλησίας-φάντασμα" (12/6/2016)

27η εκπομπή: "Το ελληνικό ντιζάιν στο ραδιόφωνο" (5/6/2016)

26η εκπομπή: "Το άνοιγμα των φακέλων πολιτικών φρονημάτων" (29/5/2016)

25η εκπομπή: "Στα ίχνη της βιομηχανικής κληρονομιάς" (22/5/2016)

24η εκπομπή: "80 χρόνια από τον Μάη '36 στη Θεσσαλονίκη" (15/5/2016)

23η εκπομπή: "Παρελθόν και παρόν στη Μέση Ανατολή" (17/4/2016)

22η εκπομπή: "Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, μικρές και μεγάλες περιπέτειες εκατον πενήντα χρόνων ζωής" (10/4/2016)

21η εκπομπή: "Χασισοπότες, πρεζάκηδες και κοντραμπατζήδες στις αρχές του 20ού αιώνα" (3/4/2016)

20η εκπομπή: Τα Νυχτερινά Γυμνάσια της δεκαετίας του 1960: οι εργαζόμενοι μαθητές, οι ευαισθησίες μιας γενιά και η πολιτική στράτευση (27/3/2016)

19η εκπομπή: Ανάμεσα στις επετείους δύο επαναστάσεων (20/3/2016)

18η εκπομπή: "Τα παιδιά της δικτατορίας" (6/3/2016)

17η εκπομπή: "Η ιστορία της Ψυχιατρικής Μεταρρύθμισης και της Αποασυλοποίησης στην Ελλάδα" (28/2/2016)

16η εκπομπή: "25 χρόνια από τη διάσπαση του ΚΚΕ το 1991" (21/2/2016)

15η εκπομπή: "Η υπόθεση Ρίχτερ και η ακαδημαϊκή ελευθερία" (14/2/2016)

14η εκπομπή: "Οι μικρές ιστορίες του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου" (31/1/2016)

13η εκπομπή: "Ισπανικός εμφύλιος πόλεμος: 80 χρόνια μετά" (24/1/2016)

12η εκπομπή: "Η «Ακυβέρνητη παροικία»: οι  Έλληνες Αιγυπτιώτες, από το τέλος των διομολογήσεων έως την έξοδο τους από την Αίγυπτο μετά την εθνική  επανάσταση του Νάσερ"(17/1/2016)

11η εκπομπή: "Γκιακ, το κοινό αίμα μεταξύ ιστορίας και λογοτεχνίας" (10/1/2016)

10η εκπομπή: "Νίκος Μπελογιάννης, το πρόσωπο, οι αγώνες και ένα νέο ντοκιμαντέρ" (20/12/2015)

9η εκπομπή: "Λογοκρισία στην Ελλάδα. Η μακρά ιστορία – η εμπειρία του σήμερα" (13/12/2015)

8η εκπομπή: "Μανόλης Αναγνωστάκης: ο πολίτης και ο διανοούμενος" (6/12/2015)

7η εκπομπή: “Κάτσε καλά Γεράσιμε…». Το μαθητικό κίνημα στη Μεταπολίτευση (29/11/2015)

6η εκπομπή: "Σινεμά, ιστορία και ιστορίες" (22/11/2015)

5η εμπομπή: "Κώστας Φιλίνης, ένας διανοούμενος της δράσης" (8/11/2015)

4η εκπομπή: "Από την Παλινόρθωση του ΄35 στο Μετεμφυλιακό κράτος: Μια αποτίμηση 60 χρόνια από το θάνατο του Παπάγου" (1/11/2015)

3η εκπομπή: "Η επέτειος της 28ης Οκτωβρίου: οι περιπέτειες της δεύτερης σημαντικότερης εθνικής επετείου της Ελλάδας" (25/10/2015)

2η εκπομπή: "Πόλεις σε πόλεμο: Ευρωπαϊκά αστικά κέντρα στη ναζιστική κατοχή" (18/10/2015)

1η εκπομπή: "Η Απελευθέρωση της Αθήνας και οι μέρες που προηγήθηκαν" (11/10/2015)

 

Δεύτερος κύκλος εκπομπών 2014-2015

32η εκπομπή: "Διεθνής Αμνηστία: 40 χρόνια αγώνων για την υπεράσπιση των δικαιωμάτων στην Ελλάδα" (21/6/2015)

31η εκπομπή: "Ο μύθος του Άρη Βελουχιώτη" (14/6/2015)

30η εκπομπή: "Η δημιουργία μιας εργατούπολης: βιομηχανική ανάπτυξη και εργατική εγκατάσταση στη Δραπετσώνα, 1900-1967" (7/6/2015)

29η εκπομπή: "Ο πολιτισμός της Αριστεράς στα χρόνια του αντικομμουνισμού (1950-1967)" (31/5/2015)

28η εκπομπή: "Μια ιστορική αναδρομή  στην πολιτική και κοινωνική πορεία της Καισαριανής και των ανατολικών συνοικιών της Αθήνας" (24/5/2015)

27η εκπομπή: "Η ιστορία ενός Αγνώστου: Μνημεία και εθνικές τελετουργίες στην Αθήνα του Μεσοπολέμου" (17/5/2015)

26η εκπομπή: "70 χρόνια μετά: Οι μνήμες του πολέμου στην Ευρώπη" (10/5/2015)

25η εκπομπή: "Συζητώντας για τον εμφύλιο πόλεμο με αφορμή το βιβλίο του Πολυμέρη Βόγλη Η αδύνατη επανάσταση" (3/5/2015)

24η εκπομπή: "Οι καιροί που άλλαξαν τα λιμάνια. Ένας θαλασσινός ιστορικός περίπλους με κέντρο τις τεχνολογικές εξελίξεις που άλλαξαν τα λιμάνια στο Αιγαίο" (26/4/2015)

23η εκπομπή: "Νεανικές πολιτικές ταυτότητες, κοινωνικές συμπεριφορές και η σχέση τους με την Ιστορία" (5/4/2015)

22η εκπομπή: "Φουστανέλες και τσαρούχια: το 1821 στον ελληνικό κινηματογράφο" (22/3/2015)

21η εκπομπή: "Τα παιδιά μόνα, στον πόλεμο" (15/3/2015)

20ή εκπομπή: "Οι μεταμορφώσεις μιας επετείου: το ελληνικό οδοιπορικό της Διεθνούς Ημέρας της Γυναίκας" (8/3/2015)

19η εκπομπή: "Τα ίχνη της κρίσης στον ιστό της πόλης" (1/3/2015)

18η εκπομπή: "Πέρα από τις τυπωμένες σελίδες: το βίωμα, η μαρτυρία και οι ομάδες προφορικής ιστορίας" (22/2/2015)

17η εκπομπή: "Ο Εθνικός Διχασμός ως ένας εμφύλιος πόλεμος" (15/2/2015)

16η εκπομπή: "Στέφανος Στεφάνου. Ένας από τους πολλούς της ελληνικής Αριστεράς" (8/2/2015)

15η εκπομπή: "«Η δικαιοσύνη ήταν απ’έξω»: Οι δίκες των δοσιλόγων, 1945-1949" (1/2/2015)

14η εκπομπή: "Χρήσεις και καταχρήσεις της ιστορίας: από τις εκλογές του 1920 στο σήμερα" (18/1/2015)

13η εκπομπή: "Ο διπλός εκλογικός σεισμός του 2012" (11/1/2015)

12η εκπομπή: "Καλάβρυτα Δεκέμβρης 1943: Από το μαρτύριο στη μνήμη" (4/1/2015)

11η εκπομπή: "Δεκεμβριανά 1944: οι διαδρομές μιας επετείου" (14/12/2014)

10η εκπομπή: "Μια ξεχασμένη επέτειος: το βασιλικό αντικίνημα της 13ης Δεκεμβρίου 1967" (7/12/2014)

9η εκπομπή: "70 χρόνια από τον Δεκέμβρη του 1944" (30/11/2014)

8η εκπομπή: "Συζητώντας με τον Σπύρο Ασδραχά" (23/11/2014)

7η εκπομπή: "Πολυτεχνείο 1973: ο απόηχος μιας εξέγερσης" (16/11/2014)

6η εκπομπή: "Νοεμβριανά 1916: η πολεμική σύγκρουση στην Αθήνα στο πλαίσιο του Εθνικού Διχασμού, οι αφετηρίες και η συνέχειά της" (9/11/2014)

5η εκπομπή: "Ρωσία 1917: η Οκτωβριανή Επανάσταση" (2/11/2014)

4η εκπομπή: "Η Άλκη Ζέη στην Ιστορία στο Κόκκινο" (26/10/2014)

3η εκπομπή: "Οι νέοι σε κίνδυνο. Η αναμόρφωση των ανηλίκων στη μεταπολεμική Ελλάδα" (19/10/2014)

2η εκπομπή: "Πίσω απ' τη βιτρίνα η Δραπετσώνα" (5/10/2014)

1η εκπομπή: "Χρυσή Αυγή και οι διαδρομές της ακροδεξιάς στην Ελλάδα" (28/9/2014)

 

Πρώτος κύκλος εκπομπών 2013-2014

29η εκπομπή: Λίβανος 1944: το Συνέδριο της "εθνικής ενότητας" (1/6/2014)

28η εκπομπή: "Η ιστορία των ευρωεκλογών στην Ελλάδα" (11/5/2014)

27η εκπομπή: "Γιατί η Ελλάδα ξεχνάει το παρελθόν της;" (4/5/2014)

26η εκπομπή: "Η Γαλλία δεν "έπληττε" το 1968" (6/4/2014)

25η εκπομπή: "Ο Αγώνας της ΕΟΚΑ" (30/3/2014)

24η εκπομπή: "1821: Η "από θεού τεταγμένη βασιλεία" και οι "διαβολικές" ιδέες της Επανάστασης" (23/3/2014)

23η εκπομπή: "Σχέδιο Μάρσαλ: εμφύλιος πόλεμος και ανασυγκρότηση" (16/3/2014)

22η εκπομπή: "Οι μεταμορφώσεις μιας επετείου: το ελληνικό οδοιπορικό της Διεθνούς Ημέρας της Γυναίκας" (9/3/2014)

21η εκπομπή: "Η μνήμη αφηγείται την πόλη... Προφορικές μαρτυρίες για το παρελθόν και το παρόν του αστικού χώρου" (23/2/2014)

20η εκπομπή: "Στρατόπεδο Μακρονήσου 1947-1950" (23/2/2014)

19η εκπομπή: "Μαραθώνιος μιας ημιτελούς άνοιξης: Γρηγόρης Λαμπράκης" (16/2/2014)

18η εκπομπή: "Και οι ποιητές τι χρειάζονται σε έναν μικρόψυχο καιρό;". Τέχνη-κρίση-ιστορία (9/2/2014)

17η εκπομπή: "ΟΠΛΑ: μία οργάνωση αυτοάμυνας στην κατοχική Ελλάδα" (2/2/2014)

16η εκπομπή: "Στα παρεπόμενα του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου και της Οκτωβριανής Επανάστασης: Η ελληνική εκστρατεία στην Ουκρανία" (26/1/2014)

15η εκπομπή: "100 χρόνια από την έναρξη του Α΄ Παγκόσμιου Πολέμου: το τέλος των αυτοκρατοριών και η αρχή ενός νέου κόσμου" (19/1/2014)

14η εκπομπή: "Φυλετικές και ρατσιστικές θεωρίες στην Ελλάδα (19ος-20ος αιώνας)" (12/1/2014)

13η εκπομπή: "Μεταπολίτευση 1974: 40 χρόνια μετά. Μετάβαση ή αποκατάσταση;" (22/12/2013)

12η εκπομπή: "Δεκέμβρης 1944: Πολιτικές διαστάσεις και αποτιμήσεις" (15/12/2013)

11η εκπομπή: "Δεκέμβρης 1944: Η κοινωνική διάσταση των Δεκεμβριανών" (8/12/2013)

10η εκπομπή: "Δεκέμβρης 1944: Η δεκεμβριανή σύγκρουση στη στρατιωτική και εδαφική της διάσταση" (1/12/2013)

9η εκπομπή: "Νοέμβρης 1973-Νοέμβρης 2013. 40 χρόνια μετά: Από τη Δικτατορία στη Μεταπολίτευση. Τομές, ανατροπές, αποτιμήσεις" (24/11/2013)

8η εκπομπή: "Νοέμβρης 1973-Νοέμβρης 2013. 40 χρόνια μετά: Συζητώντας για τον Νοέμβρη" (17/11/2013)

7η εκπομπή: "Νοέμβρης 1973-Νοέμβρης 2013. 40 χρόνια μετά: Η άγνωστη αντίσταση (1967-1970)" (10/11/2013)

6η εκπομπή:"Νοέμβρης 1973-Νοέμβρης 2013. 40 χρόνια μετά: Η ανατομία του Καθεστώτος" (3/11/2013)

5η εκπομπή: "Το τέλος μιας δικτατορίας και η αρχή ενός παγκόσμιου αντιφασιστικού πολέμου" (27/10/2013)

4η εκπομπή: "Μέρες μιας άγνωστης εξέγερσης. Κύπρος, Οκτώβρης 1931" (20/10/2013)

3η εκπομπή: "Ημέρες της Απελευθέρωσης" (13/10/2013)

2η εκπομπή: "Οι τελευταίες εκλογές του δικομματισμού" (6/10/2013)

1η εκπομπή: "Τι ήταν και τι ήθελε το ΕΑΜ;" (29/9/2013)